Türkiye Tanıtım Grubundan Proje Çağrısı

Ana Sayfa » Güncel » 1961 Referandumu;kuyruk, düşük kavgası... Abdullah Ayan yazdı

1961 Referandumu;kuyruk, düşük kavgası... Abdullah Ayan yazdı

Kuyruk,düşük tartışmaları gölgesinde kalan döneminin en özgürlükçü anayasası...

 
 
1961 Referandumu;kuyruk, düşük kavgası... Abdullah Ayan yazdı

Önceki yazıda 12 Eylül darbecilerinin diktirdiği deli gömleğini, 82 anayasasıyla ilgili referandumu ve o netameli günlere damgasını vuran beyaz/mavi tartışmalarına değinmiştim.

Türkiye 82' den önce Cumhuriyet tarihinin ilk referandumuyla Temmuz 1961' de tanıştı...

27 Mayıs darbesinin üzerinden fazla zaman geçmeden alanlarında yetkin Anayasacılarına bir metin hazırlatıldı.

Özgürlükler yanında demokrasinin kurumlarıyla kökleşip yerleşmesi anlamında da bugün bile mum ışığında aradığımız bir taslak çıktı ortaya.

Gelin görün ki, yeni metin halk oyuna sunulurken, tartışmalar yeni anayasanın getirip, götüreceklerinden çok darbe ile iktidardan uzaklaştırılan Demokrat Parti üzerinden bir hesaplaşmaya, o günlerde dillerden düşmeyen "devr-i sabık" yaratılıp yaratılmayacağı üzerinde yoğunlaştı.

Sabık iktidarın halkı cephelere bölmesi, muhalif basına yönelik zulüm boyutuna varan baskılar bir süre sonra yerini Demokrat Partililerin yaptığı yolsuzluk iddialarına, boşalan hazineye, maaş ödeyemez duruma sokulan devletin pür melal haline bıraktı. (ihtilalın hemen ardından 'ne olacak bu memleketin hali?' diye dertlenen bir grup askerin, örneğin Talat Aydemir' in hem de iki kez yeni darbe arayışına girmesi boşuna değildir)

Demokrat Parti yıkılıp gitmiş, tüm önde gelenleri içindeki mahkemesiyle cezaevi kampusu! haline getirilen Yassıada' da enterne edilmişti ama referanduma bir kaç hafta kala siyasi partilerin faaliyetlerine izin verilmesiyle, tartışmalar ülkenin geleceğini belirleyecek yeni anayasa ekseninden çıkıp, hesaplaşmaya döndü...

Ve hesaplaşma da "kuyruk, düşük" sözcüklerine indirgendi.

DP' nin mirasına sahip çıkma iddiasıyla kurulan Adalet Partisi kesinlikle yeni bir siyasi hareket temsilcisi olduğu iddiasındaydı ama bahçesine yerleşmeye çalıştığı siyasi harekete de laf söyletmemenin halk üzerinde hayli etkili olacağının farkındaydı.

Kavgayı ateşleyen o günlerde Milliyet gazetesindeki köşesinden DP' ye ve çiçeği burnunda AP' ye en sert cümlelerle yüklenen genç bir gazeteciydi...

Kısa süre sonra siyaset sahnesine çıkacak ve ölünceye kadar da inmeyecek Bülent Ecevit...

Ecevit, AP kurucu lideri Gümüşpala' nın (işin ilginci Gümüşpala' da emekli general' di) karşı çıktığı 'kuyruk, düşük' söylemlerini savunurken şunları yazacaktı:

"Düşüklere 'düşük' denmesin de ne densin? 'sabık mı densin, 'müstafi' mi densin?

Demokrat Parti iktidarının sorumluları 'sabık' olmaya, 'müstafi' olmaya razı olsalardı, bugün kendilerine elbette 'düşük' yani 'sakıt' denmezdi. Onlar seçimle geldikleri iktidardan seçimle inmemek için her çareye başvurdukları, her suçu işlemeyi göze aldıkları için düşmüş insanlardır. Onun için 'düşük' türler. 'Düşük' adını beğenmiyorsanız sayın Gümüşpala, daha uygun, daha 'nezih' bir ad bulunuz!.. Bulunuz da, Yüksek Adalet Divanı savcıları, ihtilal önderleri, gazeteciler, yurttaşlar, düşüklere hala bağlılık duyanları bu 'düşük' sözü ile tedirgin etmesinler!.."

CHP' ye yakın kalemler bile Ecevit' in bu sert söylemlerine karşı daha ılımlı bir dil kullanılmasından yanaydı.

Örneğin DP' nin hışmına uğrayıp hapishaneyle tanışan Metin Toker (CHP yayın organı olarak kabul edilen Akis dergisini çıkaran Toker aynı zamanda İsmet Paşa' nın damadıydı ve o günlerde yazdığı her cümlenin içinden çıkarılan anlamlar, yorumlar bile büyük ilgi çekiyordu) şöyle diyecekti:

"Radyo' da pek gecikmiş bir 'düşükler edebiyatı' suni şekilde ısıtılıp sunuluyor. Bir devlet radyosunun ağır başlılığıyla bağdaşamayacak kulak tırmalayıcı tabirler, konuşmalar da peş peşe sıralanıyor. 'Boynuz Tüccarı' , 'Politikacı Azmanı' , 'Haramiler Reisi' , bunların sadece bir kaçıdır. Bunlar düşüklerin gayrimeşru iktisaplarının hikayesi sırasında kullanılıyor"

Tek radyonun ülkeye hükmettiği o günlerde, başka haber kaynağı olmadığı için her akşam kahvelerde, evlerde 'akşam ajansını' dinlemeye çalışanlara Demokrat Parti yöneticilerinin yukarıdaki tabirlerle aşağılanması, Toker gibi bir DP mağdurunun bile tepkisini çekecekti.

Aslında tepkinin rasyonel bir yanı da vardı...

Öyle olmasa referandumun ardından yapılan seçimde halkın DP uzantısı AP yerine kurtarıcı rolüne soyunan CHP' ye oy vermesi gerekmez miydi?

Toker' i bile rahatsız eden onca yayına, gazetelerde çarşaf çarşaf yazılıp çizilen yolsuzluk öykülerine, sabık iktidarın batırdığı söylenen ekonomi, iflas eden hazine iddialarına inanacağı sanılan halk sandığa gittiğinde DP mirasını kovalayan AP ve YTP gibi merkez sağdaki partilere yöneldi. Kısa zaman sonra da büyük paydaş AP, YTP' yi yutup 80 darbesine kadar merkez sağın temsilcisi tek temsilcisi olarak ülkeyi yönetti.

9 Temmuz 1961 referandumuna doğru ülke genelinde hava buyken Mersin' de neler yazılıp, çiziliyordu?

Yeni anayasa ve başlayacak yeni dönem beklentileri neydi?

Bir sonraki yazıda da onları anlatayım...

Abdullah Ayan

 
 
10 Nisan 2017 Pazartesi 08:48
 
 
(0 Yorum Yapıldı)Yorumlar
<p>Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.</p>
 
Bu Kategorideki Diğer Haberler
 
KDV sistemi değişiyorToroslarda yüzme kursları başladıToroslar’da, Yapılandırma Başvuruları BaşladıGüneş Doğarken İşçilerle Sabah MesaisindeTarih, doğa, deniz, güneş, müzik ve dans kansere karşı birleştiİçel Soroptimist Kulübü, 'Obezite ile Savaş' semineri düzenledi.Bisiklet durursa hayat dururTarsus Sev’in Robotik Takımı’na İki Ödül BirdenMobbing ve Hukuksal Boyutu Ele AlındıGüzel Konuşma ve Diksiyon
MTSO’ya teşekkür belgesiMenderes Gönüllü Evi, Mezitli'nin Filizleri ailesine katıldı
 
 
Yazarlar
Yazarlar RSS Beslemesi
 
 
 
Gazete Manşetleri
 
 
Namaz Vakitleri
 
  • İmsak05:40
  • Güneş07:19
  • Öğlen12:38
  • İkindi15:20
  • Akşam17:37
  • Yatsı19:04
 
Anket
.
 
İddaa
 
Lig Puan Durumu
 
Takımlar
O
G
B
M
P
1
Galatasaray
12
8
2
2
26
2
Başakşehir
12
8
2
2
26
3
Beşiktaş
12
6
4
2
22
4
Kayserispor
12
6
4
2
22
5
Fenerbahçe
12
5
5
2
20
6
Sivasspor
12
6
1
5
19
7
Bursaspor
12
5
3
4
18
8
Göztepe
12
5
3
4
18
9
Akhisarspor
12
5
3
4
18
10
Aytemiz Alanyaspor
12
5
2
5
17
11
Trabzonspor
12
4
4
4
16
12
Kasımpaşa
12
4
3
5
15
13
Malatyaspor
12
4
2
6
14
14
Antalyaspor
12
3
4
5
13
15
Konyaspor
12
3
2
7
11
16
Osmanlıspor
12
2
2
8
8
17
Karabükspor
12
2
2
8
8
18
Gençlerbirliği
12
2
2
8
8
 
Şampiyonlar Ligi
 
UEFA Avrupa Ligi
 
Alt Lig
 
 
Tarihte Bugün
1783 - Paris'te, Jean-François Pilâtre de Rozier ve Marquis d'Arlandes sıcak hava balonuyla ilk uçuşu gerçekleştirdiler.
1789 - Kuzey Karolina, ABD'nin 12. eyaleti oldu.
1791 - Albay Napoléon Bonaparte generalliğe terfi ettirildi.
1877 - Edison, fonografı (ses kayıt cihazı) icat ettiğini duyurdu.
1905 - Albert Einstein'ın, enerji ile kütle arasındaki ilişkiyi meşhur E=mc2 denklemi ile ifade ettiği "Cismin ataleti içerdiği enerji miktarına bağlı mıdır?" adlı makalesi "Annalen der Physik" dergisinde yayımlandı.
1919 - Mardin şehrinin kurtuluşu.
1927 - Samsun-Amasya Demiryolu hattı işletmeye açıldı.
1938 - Atatürk'ün naaşı, törenle Etnografya Müzesi'ndeki geçici istirahatgâhına getirildi.
1940 - Tüm Türkiye'de hava saldırılarına karşı karartma uygulamasına başlandı.
1941 - Yüksek öğretimde Türk İnkılap Tarihi dersi zorunlu tutuldu.
1952 - ABD, ilk hidrojen bombasını pasifik'te patlattı.
1955 - Türkiye, İran, Irak, Pakistan ve İngiltere'nin katılımıyla Bağdat Paktı kuruldu.
1961 - Kemal Kurdaş ODTÜ Rektörü oldu.
1972 - Ankara Radyosu, yurdun her yerine yayın yapmaya başladı.
1980 - Las Vegas-Nevada'da bir otelde çıkan yangında 87 kişi öldü, 650'den fazla yaralı var.
1980 - ABD'de tahminen 83 milyon TV izleyicisi, Dallas dizisinde, JR'ı kimin vurduğunu öğrenmek amacıyla televizyonlarının karşısına geçti.
1985 - ABD başkanı Ronald Reagan ve Sovyetler Birliği lideri Mihail Gorbaçov Cenevre'de buluştu. Zirveden, stratejik nükleer silahların yüzde 50 azaltılması kararı çıktı.
1990 - Kadınların karşı çıktığı, fahişelere tecavüzde ceza indirimi öngören Türk Ceza Kanunu 438. maddesi kaldırıldı.
1994 - RTÜK, televizyon kanallarında 900'lü telefon hatlarının reklamlarını yasakladı.
1996 - Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Konferansı (AGİK) antlaşması Paris'te imzalandı.
2002 - Prag'taki NATO zirvesi'nde Litvanya, Letonya, Estonya, Bulgaristan, Romanya, Slovakya ve Slovenya'ya, ittifaka katılmaları çağrısı yapıldı.
2002 - Dünya güzellik yarışmasının yapılacağı Nijerya`da bir gazetede Muhammed hakkında yayınlanan yazı yüzünden çıkan çatışmalarda 100 kadar kişi öldü, 500 civarında kişi de yaralandı.
2005 - Türkiye'nin, Oscar ödüllerinin En İyi Yabancı Film dalındaki temsilcisi Gönül Yarası, New York'ta düzenlenen Uluslararası Queens Film Festivali'nde En İyi Film ödülünü aldı.
2009 - Çin'in Heilongjiang eyaletinin Hegang şehrindeki bir maden ocağında meydana gelen patlamada 104 kişi öldü.
 
Get our toolbar!
 
Arşiv
 
Bumerang - Yazarkafe
 
Süper Loto
16.11.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu121424303145
 
On Numara
20.11.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu04060910212223242528334041424556676872737577
 
Sayısal Loto
18.11.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu011113182649
 
Şans Topu
15.11.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu030508233211
 
 
Kurumsal

İçerik

Gündem

Siyaset

Teknoloji