Özdemir,'Narenciye Sektöründe Ana Sorun Katma Değer Eksikliği'

Ana Sayfa » Gündem » Bankalar Mersin’e şaşı bakıyor... Abdullah Ayan yazdı

Bankalar Mersin’e şaşı bakıyor... Abdullah Ayan yazdı

Şimdi sağlam çürük olduğuna bakmadan tüm sektörü neredeyse kara deftere kaydediyor, günü gelmemiş kredileri geri çağırıyorlar.Para böyle toplanmaz. Bankalar bindikleri dalı keserek bir yere varamaz.

 
 
Bankalar Mersin’e şaşı bakıyor... Abdullah Ayan yazdı
12 Eylül darbe günleri…

Ekonominin dümenindeki tek adam sıfatıyla Özal’ ın başkanlığında Türkiye ihracatçıları, sanayicileri Ankara’ da bir araya gelmiştik. Herkes sektörünün ve kendisinin karşılaştığı sorunları dile getiriyor, Özal pratik çalışma yöntemiyle kimi problemi not ediyor, çözülebilecekler için de anında talimatlar veriyordu.

Derken şimdi rahmetli olan çok büyük bir tekstilci söz aldı. İşçileriyle ilgili karşılaştığı sorunları dile getirirken onca yıldır unutmadığım bir anekdot anlattı:

“12 Eylülden önce işçi temsilcisi sendika ile toplu sözleşme görüşmelerine oturduk. Haftalar süren müzakere sonucu ne istedilerse verdim. Son geldiler imzalanacak sözleşmeye ‘haftada bir gün bıldırcın eti’ koyulmasını istiyorlardı. Anladım ki dert başka, ipe un serip greve gidecekler. Sinirlendim birden ‘ağam ben avcıyım nereden bulayım bunca insana bıldırcın eti’… Sendika grev kararı aldı. Tam tezgah duracak, 12 Eylül oldu, grevler yasaklandı. Sendika dağıtıldı. O bıldırcın eti isteyenleri inadına bir süre kuru ekmeğe talim ettirdim.”

Özal dinledi, dinledi… Karşısındaki sözünü bitirince o sakin ama vurduğu yerden ses getiren tavrıyla hayatta unutmayacağım derslerden birini verdi hem de sadece o tekstilci büyüğümüze değil, salonda bulunan herkese:

“Bak … Ağa, sendika bıldırcın istemekle yanlış yapmış ama sen ekmeğe talim ettirerek daha büyük yanlış yapmışsın. Ne yazık ki ölçüyü bilmiyoruz, ifrat ile tefritten sakınmak lazım”

İfrat ile tefritten sakınma sözü o gün bugündür kulağıma küpe oldu. İki yönlü aşırılıktan kaçınma, daha mutedil olma, sorunları usulet, suhuletle çözmeye çalışma gibisinden düsturlar herkesin ama özellikle yöneticilerin en önemli ilkeleri olmalı.

Tüm bunları yazmamın sebebi günlerdir neresinden başlasam, nasıl anlatsam diye epeyi düşündüğüm bir konu…

Zorluğu yazmakta değil, konu hem hassas hem netameli. Bıçak sırtı bir dengeyi gözetmek gerekiyor ama sorun gün geçtikçe öylesine büyüyor ve karmaşıklaşıyor ki, yazmamak, uyarmamak hiç olmaz.

Mersin 80’lerde, 90’larda birkaç şiddetli deprem yaşadı. Kenti ayakta tutan kimi sektörlerde ciddi krizler oldu, iflaslar yaşandı ve tümünün bedelini firmalar, bankalar ama hepsinden önemlisi Mersin çok ağır biçimde ödedi.

2001 dibe vuruşundan sonra kentte ciddi sıkıntı yaşanmadı. Aksine kimi sektörlerde inanılmaz iş hacimlerine, büyüklüklere ulaşıldı. Özellikle bakliyat ağırlıklı gıda sektörünün Türkiye merkezi olmakla kalmadı dünya merkezi haline geldi. İşleme, paketleme, depolama tesisleriyle ve ulaşılan kapasiteyle 40 yıl önce başlayan yolculuk inanılmaz doruklara ulaştı.

Artık Türkiye sadece üretici değil, kimi ürünleri dünyanın dört bucağından getirip Mersin’de işleyen ve dünyaya ihraç eden çok önemli bir merkez. Başta bakliyat, dünya kuru gıda ürünlerinin kalbi Mersin’ de atıyor, fiyat dayatılan değil, fiyat oluşturan konumuna geldi kuruluşlarımız.

Milyar dolarlarla ifade edilecek yatırımlara da kavuştu Mersin bu arada.

Tüm bu olumlu tablo yanında son günlerde meydana gelen kimi gelişmeler hele önlem alınmazsa son on yılın tüm emeğini yerle bir edecek tehlikeye gebe…

İfrat ile tefriti hatırlatan da bu tehlikeli gidiş.

Bankalar son yıllarda 2001 tedirginliğini üzerlerinden atıp gittikçe artan rekabetin ve devlete para satıp paradan para kazanma döneminin sona ermesiyle, kimi sektörlere kredi verme yarışına girdiler, girmek ne kelime saldırdılar.

Likidite bolluğu para satmayı çılgınlık düzeyine getirdi. Rekabet nedeniyle bankalar girdikleri yarışta geriye düşmemek için şubelerine, müdür ve yöneticilerine kimi performans kriterleri dayattılar. Kendilerini o kriterleri tutturmak zorunda hisseden bankaların yerel aktörleri de geriye düşmeme, altta kalmama adına şimdi daha iyi ortaya çıkıyor ki, inanılmaz yanlışlara imza atmışlar.

Birinci ve en büyük yanlış sadece kağıt üzerinde kayıtlı bilançolara dayanarak hesapsız dağıtılan milyonlarca dolarlık krediler.

Yeterli istihbarat, sektör analizi, ciro ile kazanç arasındaki dengeyi analiz etmekten uzak, şirketlerin sermaye ile yıllık bilançolarıyla yetinen çapsız kriterlerle önlerine gelene ayrım yapmadan inanılması güç paralar dağıtmışlar.

Son bir ayda başlayan yaprak dökümüyle belli ki bu çakır keyif sarhoşluğun sonuna gelindi.

Panik halde kredi dağıtanlar şimdi çok daha panik halde toplamaya kalkıyorlar.

Burada da çok büyük bir yanlışa daha imza atıyorlar. Bankacılığın olmazsa olmazı “ketum olma” şartını unutup, dükkan dükkan, kurum kurum, şahıs şahıs dolaşıp kredi risklerini bire bin katarak yayıyorlar. Bunu sektörden birileri yapsa anlarım, kimi sırları namus niyetine saklaması gereken bankalar yapıyor bunu. Ayaklarına kurşun sıktıklarının farkına varmadan.

Arabanın gazına köküne kadar basıp uyarılara gülenler, şimdi kazık frene asılarak durdurmaya kalkıyorlar. Hiçbir araç öyle durmaz, ya devrilir, ya gider bir yere toslar.

Geçmiş yıllarda durumu sallantıda olanları saf dışı edeceklerine ek kredi enjekte ederek kanseri aspirinle tedavi edenler, şimdi sağlam çürük olduğuna bakmadan tüm sektörü neredeyse kara deftere kaydediyor, günü gelmemiş kredileri geri çağırıyorlar.

Para böyle toplanmaz. Bankalar bindikleri dalı keserek bir yere varamaz.

Aşırı dağıtmak ne kadar yanlışsa bu kez daha da aşırı tarzda risk kapatma histerisine kapılmak kimseye hayır getirmez.

Mersin neler atlatmadı ki, bugünleri de atlatır. Ölenleri gömdükten sonra daha sağlıklı devam eder yoluna.

Ama kimi yapılanlar da unutulmamalı, unutmamalıyız…

Klasik laftır ama hatırlatmakta fayda var: Herkesin içinde yer aldığı bu gemiyi batırmak kimseye hayır getirmez.

Sükunetle ve el ele vererek yaraları sarmanın, soluksuz koşuyu sürdürmenin zamanıdır.

Üstelik daha gidecek onca yol, yapılacak onca iş, varılacak o kadar güzel menzil varken…

 
 
 
23 Temmuz 2012 Pazartesi 09:32
 
 
(0 Yorum Yapıldı)Yorumlar
<p>Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.</p>
 
Bu Kategorideki Diğer Haberler
 
KDV sistemi değişiyorToroslarda yüzme kursları başladıToroslar’da, Yapılandırma Başvuruları BaşladıGüneş Doğarken İşçilerle Sabah MesaisindeTarih, doğa, deniz, güneş, müzik ve dans kansere karşı birleştiİçel Soroptimist Kulübü, 'Obezite ile Savaş' semineri düzenledi.Bisiklet durursa hayat dururTarsus Sev’in Robotik Takımı’na İki Ödül BirdenMobbing ve Hukuksal Boyutu Ele AlındıGüzel Konuşma ve Diksiyon
MTSO’ya teşekkür belgesiMenderes Gönüllü Evi, Mezitli'nin Filizleri ailesine katıldı
 
 
Yazarlar
Yazarlar RSS Beslemesi
 
 
 
Gazete Manşetleri
 
 
Namaz Vakitleri
 
  • İmsak06:05
  • Güneş07:44
  • Öğlen13:03
  • İkindi15:46
  • Akşam18:03
  • Yatsı19:31
 
Anket
.
 
İddaa
 
Lig Puan Durumu
 
Takımlar
O
G
B
M
P
1
Fenerbahçe
18
10
6
2
36
2
Başakşehir
17
11
3
3
36
3
Galatasaray
17
11
2
4
35
4
Beşiktaş
17
8
6
3
30
5
Kayserispor
17
8
6
3
30
6
Göztepe
18
9
3
6
30
7
Trabzonspor
17
8
5
4
29
8
Sivasspor
17
8
2
7
26
9
Bursaspor
17
7
4
6
25
10
Malatyaspor
18
6
5
7
23
11
Kasımpaşa
18
6
4
8
22
12
Akhisarspor
17
5
4
8
19
13
Aytemiz Alanyaspor
18
5
3
10
18
14
Osmanlıspor
18
5
3
10
18
15
Gençlerbirliği
18
4
5
9
17
16
Antalyaspor
17
4
5
8
17
17
Konyaspor
17
4
3
10
15
18
Karabükspor
18
2
3
13
9
 
Şampiyonlar Ligi
 
UEFA Avrupa Ligi
 
Alt Lig
 
 
Tarihte Bugün
1522 - Rodos'un Osmanlı donanmasınca fethi.
1774 - Osmanlı Padişahı III. Mustafa öldü. I. Abdülhamit tahta çıktı.
1793 - Vatana ihanetten suçlu bulunan Fransa kralı XVI. Louis, giyotinle idam edildi.
1899 - Opel ilk otomobilini üretti.
1908 - New York belediyesinin aldığı bir kararla kadınların toplum içinde sigara içmeleri yasaklandı.
1911 - İlk Monte Carlo Rallisi başladı.
1921 - İtalyan Komünist Partisi kuruldu.
1924 - Vladimir İlyiç Lenin öldü.
1925 - Arnavutluk Cumhuriyeti ilan edildi.
1941 - II. Dünya Savaşı: Avustralya ve Birleşik Krallık birlikleri Tobruk-Libya'ya saldırı başlattı.
1942 - II. Dünya Savaşı: Kuzey Afrika cephesinde Rommel'in Sirenayka taarruzu.
1942 - Askerlik süresi üç yıla çıkarıldı.
1943 - Varlık Vergisi ödemesinin son günüydü. Vergisini ödemeyen mükelleflerin ev ve işyerlerindeki malları haczedildi, daha sonra da icra yoluyla satış yöntemiyle vergileri tahsil edildi.
1946 - Türkiye İş ve İşçi Bulma Kurumu kuruldu.
1951 - Kore'den ilk hasta ve yaralı kafilesi, Ankara'ya geldi.
1952 - Milli Savunma Bakanlığı, Kore'de 34 subay, 46 astsubay ve 1252 erin şehit olduğunu açıkladı.
1952 - Eski Ordu milletvekili, mizah dergisi Akbaba'nın sahibi Yusuf Ziya Ortaç Cumhuriyet Halk Partisi'nden istifa etti.
1954 - İlk nükleer denizaltı Nautilus, Connecticut'ta denize indirildi.
1958 - Lefkoşa'da taksim lehine gösteri yapan Kıbrıslı Türk gençlerine İngiliz askerleri müdahale etti; bir genç ağır yaralandı, altı kişi tutuklandı.
1959 - Ulus gazetesi yazı işleri müdürü Ülkü Arman ve Yakup Kadri Karaosmanoğlu birer yıl hapse mahkum oldu; gazete bir ay süreyle kapatıldı. Yakup Kadri Karaosmanoğlu'nun "Nalıncı Keseri" başlıklı yazısı dava konusu olmuştu.
1961 - Saraçhane Tiyatrosu açıldı. İlk olarak Cevat Fehmi Başkut'un Hacıyatmaz oyunu sahnelendi.
1963 - 21-25 Ocak'da şiddetli soğuklar ülkenin her yanını etkiledi. Elektrikler, sular kesildi, trenler yollarda kaldı; Uludağ'da kar kalınlığı 25 metre.
1967 - Türkiye Milli Talebe Federasyonu'nun beş yöneticisi günü tutuklandı. Sencer Güneşsoy, Baykan Kalaba, Naci Özdemir, Hüsnü Temiz, Kâzım Musa bir gün önce polis tarafından mühürlenen federasyon binasına girmek istemişlerdi.
1967 - Uluslararası Las Vegas Maratonu'nda İsmail Akçay ikinci oldu. İsmail Akçay'ın derecesi 2 saat, 23 dakika, 3 saniyeydi.
1970 - Jumbo-Jet Boeing 747 ticari seferlerine başladı.
1972 - Cidde'ye yaptığı Hac seferinden dönen Marmara adlı THY uçağı 5 kişilik mürettebatıyla düştü. Hostes Hülya Maviler yanarak öldü, diğerleri yaralı olarak kurtarıldı.
1976 - Concorde, Londra-Bahreyn ve Paris-Rio de Janeiro hatlarında ticari uçuşlarına başladı.
1977 - Amerika Birleşik Devletleri başkanı Jimmy Carter, Vietnam savaşı sırasındaki asker kaçaklarının hemen hepsini affetti.
1981 - 444 gündür Tahran'da rehin tutulan Amerikalılar serbest bırakıldı.
1981 - Ankara Cumhuriyet Savcı Yardımcısı Doğan Öz'ü öldürmekten sanık sağ eylemci İbrahim Çiftçi, Ankara Sıkıyönetim Mahkemesi'nce üçüncü kez ölüm cezasına çarptırıldı.
1983 - Eski İstanbul Belediye Başkanı Ahmet İsvan tahliye edildi. İsvan, Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu (DİSK) davasında yargılanmaktaydı.
1985 - 1983'ten beri süren Yazarlar Sendikası davasında sanıklar beraat etti.
1990 - Adnan Oktar ve müridi oldukları öne sürülen 66 erkek ve 68 kadın gözaltına alındı.
1992 - İstanbul'da evlerde doğal gaz kullanılmaya başladı.
1996 - Özgürlük Ve Dayanışma Partisi kuruldu.
1996 - Filistin'de ilk kez devlet başkanlığı seçimleri yapıldı. Yaser Arafat devlet başkanı seçildi.
1997 - Atatürkçü Düşünce Derneği, Başbakan Necmettin Erbakan hakkında konutta verdiği yemek daveti nedeniyle suç duyurusunda bulundu.
1999 - Amerikan tarihinin en büyük uyuşturucu operasyonu: sahil güvenlik kuvvetlerinin durdurduğu bir gemide 4.300 kg kokain ele geçirildi.
2005 - İzmit İşletmesinin kapatılmasını protesto için fabrikaya kapanan SEKA işçileri, Kurban Bayramı'nı fabrikada geçirdi.
 
Arşiv
 
Bumerang - Yazarkafe
 
Süper Loto
18.01.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu111720293651
 
On Numara
15.01.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu07091217192123293839444750525456626669707380
 
Sayısal Loto
20.01.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu111319253540
 
Şans Topu
17.01.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu091016293406
 
 
Kurumsal

İçerik

Gündem

Siyaset

Teknoloji