Mersin hinterlandı Ocak-Kasım 2016 ekonomik verileri açıklandı

Ana Sayfa » Güncel » 'Başkanlık sistemi' istikrarda başarı sağlıyor

'Başkanlık sistemi' istikrarda başarı sağlıyor

Başkanlık/yarı başkanlık alternatifinin taraftarlarının dayanağı, mevcut sistemin açmazları. Mevcut parlamenter sistemin savunucuları ise eleştiri zeminini, dünyadaki örneklerde buluyor

 
 
'Başkanlık sistemi' istikrarda başarı sağlıyor
Tarihsel tecrübemiz var istikrar getirir
Türkiye'de başkanlık sistemi ne zaman gündeme gelse tartışmalar iki ana eksen etrafında toplanıyor. Başkanlık sistemi taraftarları, ülkenin koalisyonlarla yönetilerek istikrarsızlığa sürüklendiği ve bunun faturasının ağır ödendiğini belirtiyor. Başkanlık sisteminin istikrar ve süratli karar mekanizmaları sayesinde ülkenin gelişmesine, sorunlarını daha hızlı çözmesine yol açacağını belirtiyor. Sistemin olumlu yanları ise şöyle sıralanıyor:
Yürütmeyi daha istikrarlı hale getiriyor.
Parlamenter sistemde hükümet kurulamamasının yaratacağı otorite boşluğunu ortadan kaldırır. Temsil ilişkisini daha doğrudan hale getirerek, halk egemenliğini sağlamlaştırıp devlet otoritesinin meşruiyetini arttırır. Siyasi katılımı genişletip, yönetimi demokratikleştirir.
Hükümet ve bakanlar parlamentodan çıkmadığı, seçilen başkanı düşürmek mümkün olmadığı için milletvekilleri daha serbest hareket edebilir. Parti disiplini ve sınıf çıkarları yerine vicdanlarının sesine uyarak özgürce oy kullanabilirler.
Kriz dönemlerinde ya da acil durumlarda süratli ve dolayısıyla etkin müdahale mümkün olabilir.
Tarihsel geçmişimiz başkanlık sistemine daha uygun. Cumhuriyetin ilk yıllarını, İnönü'nün "Milli Şef" dönemini ve Osmanlı'nın 600 yıllık tarihini başkanlık sistemi için yeterli bir geçmiş ve birikimi sağlıyor.
Başkanlık sistemi diktatörlük ve askeri darbeye neden olmaz. Darbelerin temelinde parlamenter sistemin tıkanması yatıyor.

Vesayetçi anlayış bu sistemden yararlanıyor
Prof. Dr. Mustafa Şentop (AK Parti İstanbul Milletvekili Uzlaşma Komisyonu Üyesi): Parlamenter sistem yasama yürütme ilişkileri açısından, kuvvetler ayrılığı teorisi açısından sorunlu. Seçimler bir parti çoğunluğu alamamışsa koalisyonlarla istikrarsız hükümetler ortaya çıkıyor. Avrupa ülkelerinde tam parlamenter sistem uygulayanlarda, bir seçim döneminde, tek bir hükümet pek nadir görülmekte. Eğer parlamentoda çoğunluğu sağlayan tek parti olursa, o zaman da hükümet parlamentoya hakim hale geliyor. Ne yasama faaliyeti ne de denetim faaliyeti doğru işleyebiliyor. Türkiye'ye mahsus sorunlar da var. Ben vesayetçi anlayışın özellikle parlamenter sistemden yararlandığı kanaatini de taşıyorum.

'Ülkeye özgü sistem olabilir'
Aslında dünyada başkanlık sistemi yoktur, başkanlık sistemleri vardır. Temel esaslar elbette mevcut. Özellikle yasama ve yürütmenin birbirinden bütünüyle ayrılması, ayrı seçimler sonucu oluşması önemli. Ama bir çok konuda ülkeler özgü modeller kurmak mümkün. Türkiye için doğru bir model oluşturmamız gerekir. Bu bakımdan güçlü bir hükümetin bulunması, bir seçim döneminin hükümet arayışlarıyla geçmemesi lazım. Öbür taraftan, yasamanın doğru stratejiler üretebilmesi, günlük işleyişin zorlamalarından kurtulması ve gerçek anlamda bütçe üzerinden denetleme görevini yapabilmesi gerekir. Bunlar doğru tanzim edilmiş bir başkanlık sisteminde gerçekleşir.

ABD dışında sağlıklı bir uygulama yok
Sistem karşıtları ise, federal yapının Türkiye'ye uygun olmadığı ve başkanda toplanan yetkilerin henüz demokratikleşme sürecini tamamlayan ülkelerde diktatörlüğe dönüştüğünü savunuyor. Sistem karşıtlarının eleştirileri şu noktalarda toplanıyor:
Başkanlık sistemi iki partili yapılarda başarılı oluyor. Çok partili yapılar da ise istikrarsızlık üretiyor.
Seçildikten sonra görevden alınamayan ve müdahale edilemeyen bir başkan muhalefeti birçok konuda uzlaşmazlığa ve yasadışı yollara itebilir. Başkan ve parlamento çoğunluğu aynı partiyi aitse ve demokratik teamüller oturmamışsa sistemin özü olan sert kuvvetler ayrılığı ortadan kalkıp yasama yürütmeye tabii hale gelebilir.
Başkan ve parlamento çoğunluğu farklı partilerdense bu kez de başkan yasa çıkartmakta hatta bütçesi geçirmekte zorluk çekebilir. Bu durum sistem için büyük sıkıntı yaratabilir.
ABD dışında sürekli bir uygulaması yoktur. Bu sistem, tamamen ABD gibi pek çok dengelerin bir arada bulunduğu federal yapılı bir devlette, üstelik ekonomik açıdan hayli güçlü liberal bir ülkede uygulanma zemini bulabilmektedir. Diğer ülkelerdeki başkanlık sistemi örneklerinin hepsi kesintiye uğramaktadır ve demokratik niteliklerden kopuktur.

'Bildiğimiz sistemi düzeltelim'
Oktay Öztürk (MHP Anayasa Uzlaşma Komisyonu Üyesi):
Biz 89 yıldır bir sistemi uyguluyoruz. İyi kötü her yanını biliyoruz. Bu sistemin eksiklerini tamamlamak daha kolay. Arızalarını tespit edip, gidermek daha kolayken, dünyada geniş bir uygulama sahası olmayan, sadece ABD'de uygulanan, başka yerlerde yarı başkanlık olarak başlayıp diktatörlüğe giden sistemi tartışıyoruz. Şu an bulunduğumuz şartlar, toplu durum, böyle bir sistemin Türkiye'ye hiçbir fayda getirmeyeceğini ortaya koyuyor. Parlamenter sistemdeki arızalar, sistemden değil, hükümetlerin hükümet etme şeklinden kaynaklanıyor.

'Neyin kastedildiği ortaya konulsun'
Altan Tan (BDP Diyarbakır Milletvekili Anayasa Uzlaşma Komisyonu Üyesi): Bu başkanlık sisteminden ne kastediliyor henüz ortaya konulmadı. Başkanlık sisteminin olduğu ülkelerin büyük kısmında federal ve bölgesel yönetimler var. Parlamentonun yetkileri ne olacak, bakanlar kurulunun yetkileri ne olacak? Devletin hangi yetkileri merkezde kalacak, hangileri taşraya bırakılacak? Bunlar belli değil. Valileri halk mı seçecek, yerel parlamentolar mı olacak? Yerel yönetimlerin yerel kanun yapma, vergi koyma yetkileri olacak mı? Bu soruların yetkileri verilmeden başkanlık ve yarı başkanlığı tartışmanın faydası yok. Önce bunlar ortaya konulur, Kürt meselesi ve diğer sorunlara olumlu katkı mı yapar, olumsuz etki mi yapar, onu tartışırız. Yanıtları
 
 
9 Haziran 2012 Cumartesi 08:53
 
 
(0 Yorum Yapıldı)Yorumlar
<p>Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.</p>
 
Bu Kategorideki Diğer Haberler
 
Son 24 Saat
Haberler RSS Beslemesi
 
 
Çalgı Çengi’nin Ünlü Oyuncuları Forum Mersin’de Hayranlarıyla Buluşuyor Çocukların isteğiyle Mezitli'ye kar yağdıAkdeniz İlçe Teşkilat İçi Eğitim Ve Referandum Hazırlık Toplantısını GerçekleştirdiÖzturan,10 Ocak Çalışan Gazeteciler Gününü KutladıMESİAD Başkan Vekili Hasan Engin, 10 Ocak Çalışan Gazeteciler gününü kutladıErcik, 'Güçlü Bir Demokrasi Güçlü Bir Basın İle Mümkündür'Facebook messenger'de sohbet odaları başlıyorBu bilgisayar saniyede 93 trilyon işlem yapıyorGalaxy S7 dört farklı versiyonla geliyorLamborghini mi, Ferrari mi?Facebook'un karı %52 artışla 5,84 milyar dolarDengede durarak felç olma riskinizi ölçün
 
Yazarlar
Yazarlar RSS Beslemesi
 
Bumerang - Yazarkafe
 
 
Get our toolbar!
 
Gazete Manşetleri
 
 
Namaz Vakitleri
 
  • İmsak06:06
  • Güneş07:46
  • Öğlen13:02
  • İkindi15:42
  • Akşam17:58
  • Yatsı19:27
 
Anket
.
 
Lig Puan Durumu
 
Takımlar
O
G
B
M
P
1
Başakşehir
17
11
6
0
39
2
Beşiktaş
17
11
5
1
38
3
Galatasaray
17
11
3
3
36
4
Fenerbahçe
17
9
5
3
32
5
Bursaspor
17
8
3
6
27
6
Osmanlıspor FK
17
6
8
3
26
7
Antalyaspor
17
7
4
6
25
8
Konyaspor
17
6
6
5
24
9
Gençlerbirliği
17
5
7
5
22
10
Trabzonspor
17
6
3
8
21
11
K.D.Ç. Karabük
17
6
3
8
21
12
Kasımpaşa
17
6
3
8
21
13
Akhisar Bld.
17
5
5
7
20
14
Alanyaspor
17
5
3
9
18
15
Ç. Rizespor
17
4
4
9
16
16
Kayserispor
17
3
3
11
12
17
Gaziantepspor
17
3
2
12
11
18
Adanaspor
17
2
5
10
11
 
Şampiyonlar Ligi
 
UEFA Avrupa Ligi
 
Alt Lig
 
Tarihte Bugün
1605 - Cervantes'in Don Kişot adlı romanı ilk kez yayımlandı. Romanın 2. bölümü ise tam 10 yıl sonra basılacaktır.
1685 - Viyana'da ilk kafe Johannes Diodato tarafından açıldı.
1819 - Simon Bolivar Kolombiya Cumhuriyeti'ni ilan etti.
1851 - Şirket-i Hayriye kuruldu
1852 - Sand River antlaşması ile BirleşikKrallık, Transvaal'deki (Güney Afrika) Boer kolonilerinin bağımsızlığını kabul etti.
1875 - Karaköy Beyoğlu arasındaki Tünel hizmete girdi. Tünel dünyanın en eski ikinci ve en küçük metrosuydu.
1904 - Anton Çehov'un yazdığı Vişne Bahçesi oyunu ilk kez Moskova Sanat Tiyatrosu nda sahnelendi.
1909 - Fenerbahçe ile Galatasaray ilk kez karşılaştı; FB:0, GS:2
1917 - ABD, Virgin Adaları karşılığında Danimarka'ya 25 milyon dolar ödedi.
1923 - Mustafa Kemal Paşa'nın İzmit'te düzenlediği ilk basın toplantısı, sabaha karşı sona erdi.
1929 - Elzie Crisler Segar tarafından yaratılan Temel Reis (Popeye) karikatürü ilk kez bir gazetede yayımlandı.
1942 - Ankara'da ekmek karneye bağlandı.
1944 - Monte Cassino Savaşı: II. Dünya Savaşı'nın en uzun ve kanlı çarpışmalarından biri başladı.
1945 - SSCB ve Polonya birlikleri Varşova'ya girdi.
1946 - BM Güvenlik Konseyi ilk toplantısını yaptı.
1960 - Yahya Kemal Müzesi açıldı. Müze Fatih Külliyesi'nin Baş Kurşunlu Medresesi'nde bulunuyor.
1961 - Kongo Başbakanı Patrice Lumumba öldürüldü.
1964 - Londra Konferansı'nda Kıbrıs Türk toplumunu temsil eden Rauf Denktaş konuştu. Rauf Denktaş, federal yönetime gidilmezse, ayrı bir hükümet kuracaklarını açıkladı.
1966 - Bir Amerikan B-52 bombardıman uçağı, İspanya üzerinde bir yakıt tanker uçağı ile yakıt ikmali sırasında çarpıştı ve dört hidrojen bombasını Palomares köyü civarına düşürdü. Palomares olayı olarak hatırlanan olayda çevrede radyasyon kirliliği oluştu.
1971 - Ortadoğu Teknik Üniversitesi Rektörü Erdal İnönü'nün evinin önüne dinamit atıldı.
1973 - Ferdinand Marcos, Filipinler'in "ömür boyu" başkanı oldu.
1974 - Resmî olarak son Anadolu parsı öldürüldü.1
1984 - Dolandırıcılıktan yargılanan Abidin Cevher Özden (Banker Kastelli) beraat etti.
1987 - Bülent Ecevit, Siyasi Partiler Kanunu'na aykırı davranmaktan 11 ay 20 gün hapse mahkum edildi. 12 Eylül darbesinden sonra Bülent Ecevit hakkında 80, Süleyman Demirel hakkında 55 dava açılmıştı.
1990 - Yazar Aziz Nesin, kendisine "vatan haini" dediği gerekçesiyle Cumhurbaşkanı Kenan Evren aleyhine tazminat davası açtı.
1991 - 2. Körfez Savaşı, müttefik uçaklarının Irak ve Kuveyt'teki hedefleri vurmalarıyla başladı. Irak, misilleme olarak İsrail'e 8 adet Scud füzesi yolladı.
1992 - İrlanda Cumhuriyet Ordusu (IRA) Kuzey İrlanda'da protestanlara ait bir binayı bombaladı, 7 işçi öldü.
1994 - Güney Kaliforniya'da 6,7 büyüklüğünde bir deprem meydana geldi: 61 kişi öldü, 20 milyar dolar hasar olduğu tahmin ediliyor.
1994 - 21 Ocak'ta fırlatılması planlanan ilk Türk uydusu Türksat 1A'yı taşıyacak Arien füzesi arızalandı. Fırlatma işlemi 10 gün ertelendi.
1995 - Avrupa Parlamentosu, Saharov Ödülü'nü cezaevinde bulunan eski DEP milletvekili Leyla Zana'ya verdi.
1995 - Japonya'nın Osaka-Kobe bölgesinde 7,2 büyüklüğünde bir deprem meydana geldi: 6 binden fazla kişi öldü.
2000 - İstanbul'da bir villaya operasyon düzenleyen polisle çıkan çatışmada, Hizbullah'ın elebaşı Hüseyin Velioğlu ölü ele geçirildi. Genişletilen operasyonda, mezar evler ortaya çıkarıldı ve çok sayıda Hizbullah mensubu yakalandı.
2005 - İstanbul'da 97 şehit asker ailesi ve malul gaziye Cumhurbaşkanlığı Devlet Övünç Madalyası ve Beratı verildi.
2007 - Kuzey Kore'nin nükleer denemesi üzerine Chicago Üniversitesindeki sembolik Kıyamet Günü Saati 11:55'e ayarlandı (12 Kıyamet demektir) Saat soğuk savaş boyunca 18 kez değiştirilmiştir.
 
Arşiv
 
Süper Loto
12.01.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu081315212246
 
On Numara
16.01.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu04060711131823272934414550515259676973747579
 
Sayısal Loto
14.01.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu052629343536
 
Şans Topu
11.01.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu020308202608
 
 
Kurumsal

İçerik

Gündem

Siyaset

Teknoloji