Mersin Ticaret Borsası 90 yaşında

Ana Sayfa » Gündem » Çin Pire için yorgan yakacak... Abdullah Ayan yazdı

Çin Pire için yorgan yakacak... Abdullah Ayan yazdı

İşletmeci farkı: Mersin limanı çaptan düşerken, Pire limanı dünyanın en rekabetçi limanı haline geliyor.

 
 
Çin Pire için yorgan yakacak... Abdullah Ayan yazdı

Pire için yorgan yakanları atasözlerinden biliyoruz ama bu sefer ki hikâye de 'pire' de farklı.

Her şey ABD' de başlayıp sonra dünyayı kasıp kavuran ama özellikle de Yunanistan' ı yerle bir eden 2008 kriziyle başladı.

Ağustos böceği misali AB' den aldığı paralarla köhne sistemini, turizm ve tarım gibi avantajlı sektörlerini dünyayla rekabet edecek hale getirmesi beklenen Yunanistan, yıllarca har vurup, harman savurmanın faturasının yıkımını "denizin bittiği" 2008' de anladı.

Kemer sıkma, vergileri arttırma, emeklilerin ekmeğini geri alma, biraz da hovardaca dağıtılmış pek çok sosyal hakkı kısma derken, ülke tımarhaneye döndü.

O toz dumanın hengâmesi içinde pek göze çarpmayan gelişmelerden biri hızlı özelleştirme teraneleri içinde Pire limanının iki iskelesinin işletilmesinin Çin' li COSCO isimli şirkete devriydi.

Aslında bizim Türkiye' de örneğin Mersin limanının özelleştirilmesiyle tanık olduğumuz türden bir gelişme değildi. Hatta Yunanistan' da bile ilgiyi çekmemişti. Sonuçta devlete ait bir şirket işletme imtiyazı kendisinde olan bir limanın bir bölümündeki iki iskeleyi 2043 yılına kadar (35 yıllık süreyle) bir başka şirkete kiralıyordu. (2002' de bir OLP adıyla bir şirket kurulmuş ve Pire limanı %67' si devlete, geri kalanı Pire Belediyesi ve bir kaç yerel kurumun hissedar olduğu bu şirketçe işletilmeye başlanmıştı. Devlet limanla ilgili işletme imtiyazını 50 yıllığına OLP şirketine vermişti ve bu süre 13 Şubat 2052 akşamı sona erecek)

Yunanistan çok zaman geçmeden işin Pire'de iki iskelenin kiralanmasından ibaret olmadığını, daha doğrusu kiracının planının sanıldığı kadar basit olmadığını anladı.

Çin' li COSCO kısa zamanda kontayner taşımacılığına daha da uygun hale gelsin diye 2 ve 3 nolu iskelelere yatırım için 4,3 milyar Euro (yaklaşık 6 milyar dolar) para harcadı. Bugünlerde ise aynı Cosco 2013'te 230 milyon Euro ödeyerek 30 yıllığına kiraladığı 4. iskeleye milyar dolarlık yatırım yapmakla meşgul. OLP ile imzaladıkları ek sözleşmeye koyulan hedef ise bir kaç yıl öncesine bakılırsa inanılır gibi değil ve yıllık yaklaşık 5 milyon kontayner elleçleme (verilen taahhüt 4,750 milyon/yıl kontayner)

Çin bu hedefi nasıl tutturacak? Pire' yi nasıl bir amaçla kullanacak? Toplasanız 2,5 iskeleden ibaret bir yatırımla nereden nereye gelindi? Soruları uzatmak mümkün...

Ama hepsi bir birbirinden önemli ve özellikle Mersin liman özelleştirmesiyle yaşadığımız hayal kırıklığı nedeniyle özellikle Mersin ve hinterlandının Pire'den çıkaracağı pek çok ders var...

Anlatmaya çalışayım:

Avrupa güneşinin batmakta olduğu bugünlerde ışık Çin' den daha da hızlı yükseliyor. Çin 2013 yılında tüm rekorlarını egale ederek ve ABD' yi geride bırakarak 4,2 trilyon dolarla dış ticaret toplamında dünyanın en büyüğü konumuna geldi.

Çin bu dış ticaretin 1/3' ünü Avrupa'ya yapıyor. (Pire' deki iskeleler kiralanırken bugünler ta o günlerden öngörülmüş demek ki) Pire limanını Avrupa' ya yapılan sevkiyatın ana dağıtım üssü olarak düşünüyorlar. 2013' te Pire'ye yanaşan kontayner gemi sayısı 24 bini bulduğuna göre düşünce ve hedef kendileri açısından gerçeğe yakın.

COSCO (China Ocean Shipping Co) zaten dünyanın en büyük üç liman işletmecisinden biri ve büyük ihtimalle ön gördükleri agresif büyüme stratejisiyle yakında en büyüğü olurlarsa kimseyi şaşırtmamalı.

İki iskeledeki yatırımlarını tamamlayıp doğru dürüst işletmeye başladıkları son üç yıl içinde Avrupa'nın en büyük 10 limanı arasına soktukları Pire' nin Dünya kontayner limanları sıralamasındaki performansı da ilginç hal almaya başladı:

2011' de dünya 77.si olan Pire 2012'de tüm dünya limanları içinde en büyük büyüme oranını (%63) yakalayarak 46. sıraya yükseldi. (Aynı dönemde Mersin limanı %12 büyüdü)*

Ama son bir yıl içinde Çin' liler bunca emek verdikleri Pire için karalar bağlamış durumdalar.

Sebebi de alacaklı ülkelerin ve özellikle de AB' nin daha çok özelleştirme yapın baskısı karşısında Yunanistan satılacak en kolay ve cazip aile mücevherlerini tezgah üstüne çıkarırken ilk akla gelen varlıklardan biri Pire limanındaki OLP' ye ait %67 devlet hissesi...

2013' te yabancı uzmanların da önerisiyle bu hisselerin özelleştirilmesi önündeki yasal engeller kaldırıldı. Tüm hazırlıklar tamamlandı ve 2014 Nisan ayında ilgilenen dünya devlerine davet çıkarıldı.

Tahminler üç büyük dünya devinin (Maersk, America Group Holding ve Cosco) Pire için yarışacağı yönünde. COSCO başka ülkelerde, bölgelerde, limanlarda kıyasıya rekabet içinde olduğu Danimarkalı MAERSK nedeniyle kaygılı. Nasıl kaygılanmasın bunca emek verdiği, yakında 10 milyar doları bulacak para gömdüğü üç iskelesine sahip olduğu limanın ana patronunun rakip eline geçmesi kendi açılarından hoş bir durum değil. (Gerçi işlettikleri üç iskele için kira sözleşmesiyle kendilerine tanınan ve 2043' te bitecek imtiyazları sürüyor ama Çin, Pire' yi sadece kontayner taşımacılığı açısından değil her alanda Avrupa'ya açılan kapı olarak değerlendirmek istiyor)

Kafasına koyan buna göre adımlar atar diyorsanız, Çin' de tam bunu yapıyor.

Pire limanı özelleştirmesiyle ilgili tekliflerin toplanmaya başlandığı bugünlerde Çin Başbakanı çıktığı Avrupa ziyaretinin önemli bölümünü Yunanistan' a ayırdı. İki günlük ziyaretin ilk günü yanındaki iş adamları ve bürokratlardan oluşan heyetle Yunanlı paydaşlar deniz taşımacılığı konusunu tam gün denizcilik tartışıldı, konuşuldu ve iki ülke başbakanı sempozyumda hazır, nazır...

İkinci gün ise Pire limanı ve COSCO' nun limandaki operasyon merkezi ziyaret edildi. Buradan Macaristan'a sevk edilmek üzere trene yüklenen kontaynerlerin önünde pozlar, iki ülke birlikteliğinin yakın gelecekte nasıl büyük işleri başaracağı demeçler verildi.

Tren konusu önemli çünkü Çin, Avrupa'ya sevk ettiği tüm malların Pire üzerinden demiryoluyla taşınmasını öngörüyor ve sadece limana değil, Yunanistan tren taşımacılığına bu alanda yapılacak her türlü yenileme, modernizasyon yatırım ortaklığına da talip.

Yunanistan' ın ortak olduğu AB ne der, alacaklılar ne düşünür bilemem ama Çin Başbakanı çok umutlu ayrıldı komşumuzdan...

Ayrılırken de komşuda pişer bize de düşer misali şu demeci kulaklarımıza küpe niyetine asıp gitti:

"Pire limanını dünyanın en rekabetçi limanı haline getirmek istiyoruz, bunu başaracağız"

Çin' liler Pire' yi dünyanın en rekabetçisi haline getirme hedefiyle yatıp kalkıyorlar da 2025'te 26 milyon kontayner elleçleyecek Türkiye bunu mevcut işletmeci eliyle kıytırık halde tutulan Mersin limanıyla mı yapacak sorusu nedense bu ülkede kimseyi ilgilendirmiyor...

* limanların yıllık kontayner elleçleme sayıları:

Liman

2011

2012

2013

Ambarlı

2,690

3,097

3,400

Pire

1,680

2,745

3,100

Mersin

1,126

1,263

1,380

 
3 Temmuz 2014 Perşembe 09:09
 
 
(0 Yorum Yapıldı)Yorumlar
<p>Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.</p>
 
Bu Kategorideki Diğer Haberler
 
KDV sistemi değişiyorToroslarda yüzme kursları başladıToroslar’da, Yapılandırma Başvuruları BaşladıGüneş Doğarken İşçilerle Sabah MesaisindeTarih, doğa, deniz, güneş, müzik ve dans kansere karşı birleştiİçel Soroptimist Kulübü, 'Obezite ile Savaş' semineri düzenledi.Bisiklet durursa hayat dururTarsus Sev’in Robotik Takımı’na İki Ödül BirdenMobbing ve Hukuksal Boyutu Ele AlındıGüzel Konuşma ve Diksiyon
MTSO’ya teşekkür belgesiMenderes Gönüllü Evi, Mezitli'nin Filizleri ailesine katıldı
 
 
Yazarlar
Yazarlar RSS Beslemesi
 
 
 
 
Gazete Manşetleri
 
Namaz Vakitleri
 
  • İmsak04:49
  • Güneş06:24
  • Öğlen12:44
  • İkindi16:09
  • Akşam18:44
  • Yatsı20:07
 
Anket
.
 
İddaa
 
Lig Puan Durumu
 
Takımlar
O
G
B
M
P
1
Galatasaray
5
4
1
0
13
2
Beşiktaş
6
4
1
1
13
3
Fenerbahçe
6
3
2
1
11
4
Göztepe
5
3
1
1
10
5
Kayserispor
5
3
1
1
10
6
Başakşehir
6
3
1
2
10
7
Akhisarspor
6
3
1
2
10
8
Bursaspor
5
3
0
2
9
9
Trabzonspor
6
2
2
2
8
10
Kasımpaşa
5
2
1
2
7
11
Alanyaspor
6
2
1
3
7
12
Konyaspor
6
2
0
4
6
13
Sivasspor
5
2
0
3
6
14
Karabükspor
5
1
2
2
5
15
Malatyaspor
5
1
1
3
4
16
Gençlerbirliği
6
1
1
4
4
17
Antalyaspor
5
0
3
2
3
18
Osmanlıspor
5
0
1
4
1
 
Şampiyonlar Ligi
 
UEFA Avrupa Ligi
 
Alt Lig
 
 
Tarihte Bugün
1396 - Niğbolu Zaferi
1566 - On birinci Osmanlı Padişahı II. Selim tahta çıktı.
1852 - Fransız Henri Giffard ilk kez zeplinle uçtu.
1882 - İstanbul Beyazıt Kütüphanesi kuruldu.
1940 - II. Dünya Savaşı içinde 129 İngiliz bombardıman uçağı Berlin'deki endüstriyel hedefleri bombaladı, ama sis sebebiyle bombaların 6sı dışında hepsi boşa gitti.
1947 - Hindistan'da Müslüman mültecileri taşıyan tren, Pencap sınırında durduruldu. Sihler, 1200 mülteciyi kurşuna dizdi.Şablon:Kaynak-lazım
1956 - Türk Dil Kurumu En İyi Yapıt Ödülünü, Ali adlı romanıyla Orhan Hançerlioğlu kazandı.
1960 - Yüksek Adalet Divanı kuruldu.
1980 - İran Irak Savaşı başladı.
1981 - Ermeni militanlar Türkiye'nin Paris Başkonsolosluğu'nu bastılar; güvenlik görevlisi Cemal Özen öldü, Başkonsolos Kaya İnal yaralandı.
1987 - Süleyman Demirel, DYP Olağanüstü Kongresinde oy birliğiyle genel başkan seçildi. Demirel, 12 Eylül askeri darbesi sonrası, siyasete resmen döndü.
 
Get our toolbar!
 
Arşiv
 
Bumerang - Yazarkafe
 
Süper Loto
21.09.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu060809172538
 
On Numara
18.09.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu07091013141517182426273136373847485663676875
 
Sayısal Loto
23.09.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu021931364248
 
Şans Topu
20.09.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu101828303204
 
 
Kurumsal

İçerik

Gündem

Siyaset

Teknoloji