'Sağlıklı Beslenme ve Sağlıklı Yaşam İçin Bakliyat'

Ana Sayfa » Güncel » Çöpün geri dönüşümü, Muratpaşa modeli... Abdullah Ayan yazdı

Çöpün geri dönüşümü, Muratpaşa modeli... Abdullah Ayan yazdı

Belediye yetki alanındaki ailelere “Çevreci Komşu Kart” adını verdiği digital bir kart veriyor.Atıklar sokağa atılmadan önce evde ayrıştırılıyor. Kağıdı, kartonu, plastiği, camı ve plastiği ayrı ayrı toplanıyor. Buraya kadar çoğu belediyenin yıllardır yapmaya çalıştığı bir işlem.Ama Muratpaşa Belediyesi çoğunluğun pek te ilgilenmediği ayrıştırma işini bu süreçte teşvik edici bir uygulamaya dönüştürüyor.

 
 
Çöpün geri dönüşümü, Muratpaşa modeli... Abdullah Ayan yazdı

Çöp bir arada yaşamaya başladığı günden beri insanlığın baş etmesi gereken ciddi bir sorun.

Sümerlerden günümüze evrilerek gelmiş, her dönem farklı çözümlerle baş edilmeye çalışılmış.

Örneğin Firavun dönemi Mısır' da her mahalle sakinleri bir merkeze getirip bıraktıkları çöplerini nöbetleşe yakardı.

Binlerce yıllık sorunun içinden çıkılmaz hale gelişi ise son yüzyıla özgü…

Özellikle de 1960' lardan sonra hızlanan kırdan kente göç ve sanayileşmenin çılgınca üretim ve tüketim aşamasına geçişiyle tüm dünyanın geleceğini tehdit eden en ciddi çevre sorunlarından biri haline gelişi…

Bir elbisenin eskimeye yüz tutunca ters yüz edilmesi, tabanı delinen ayakkabıya pençe yapılması, gömlek yakalarının değiştirilip yeniden giyilmesi çok gerilerde kaldı.

Tıpkı yağ veya gaz tenekesinin, cam şişenin yıllarca kullanılmasının hafızalarda anı niyetine de olsa unutulmaya yüz tutması gibi…

Plastiğin çeşitli türevleriyle hayatımıza girişinden sonrasını anlatmaya bile gerek yok sanırım.

Her şeye artık çok kolay ulaşıyoruz ve çoğu ürünün yenisini almak mevcudu onarmak veya temizlemekten daha ucuza mal oluyor.

Bugün gelişmiş diye tanımlananlar bir yana bizim gibi iki ara bir derede kalmış ülkelerde bile giysiye temizleme için ödenen para yenisini almaktan farksız.

Sadece giyim de değil, tornavidanın rica minnet varsa komşudan istendiği günler öyle gerilerde kaldı ki, oturup bunları anlatmak yeni neslin anlamakta zorlanacağı türden muhabbetlere döndü.

Her şey gibi bu çılgınca tüketimin küçük! birkaç kusuru var.

Doğanın milyonlarca yıllık birikimini sorumsuz biçimde ve önüne geçilemez hızda tüketiyoruz.

Atık sorunu da cabası…

Atık demişken artık neredeyse hiçbir şeyi bir kereden fazla kullanmıyor, işimiz bittikten sonra ne olacağını fazla da önemsemeden başımızdan savıyoruz.

Benim nesil, eve giren bir gazetenin haftalarca neredeyse aşınıncaya kadar elden ele okunması, yenisi gelince de eskisinin yemek sofrası niyetine serildiği, camların silindiği, daha da fazla gazete varsa kese kağıdı yapılıp manavlarda, bakkallarda yeniden değerlendirildiği bir kuşaktı.

Oysa bugün bakkalların yerini marketlerin almasıyla kese kağıdı da işlevini plastik ambalajlara bırakmış durumda.

Pazar filelerinin ne olduğunu bilmeyenler veya o günleri özleyenlerin, 50-60' lı yıllarda çevrilen Yeşilçam filmlerini pür dikkat izlemeleri gerekiyor.

Baş edilemez hale gelen ama evrensel kaynaklar da sınırlı olduğuna göre eninde sonunda çok ağır bedelli faturalarını bizim veya günahları olup olmadığına bakılmaksızın bizden sonraki nesillerin ödeyeceği bu sorumsuz gidişi bir yana bırakıp çöp veya günümüzdeki tanımıyla atık sorununa dönecek olursak…

Bugün dünyada ortalama kişi başına 1,2 kg çöp üretiyoruz. Bu ABD ve AB gibi tüketimin fazla olduğu ülkelerde ortalama 2,5 kg' ya yaklaşıyor. Türkiye ise ortalamalara yakın…

Çöpün bertarafı kadar ve özellikle günümüzde çöpün barındırdığı içerik nedeniyle ayrıştırılması ve yok etme aşamasına kadar azaltılması önemli bir hedef. Sadece bu açıdan da değil, ayrıştırma aynı zamanda kazanılan ürünler nedeniyle ekonomik açıdan oldukça değerli…

Atıkların içindeki kağıt ve türevleri, plastik, tekstil ve çeşitli metaller yeniden ürüne dönüştürülerek hem doğanın tahribi nispeten azalıyor hem de ekonomiye kazandırılıyor.

Burada iş uzun zamandır belediyelere bırakılmış durumda.

Büyükşehir (Türkiye' de günümüzdeki tanımıyla Bütünşehir) Belediyeleri ilçe belediyelerinin toplayıp getirdikleri katı atıkları depoluyor. Kimi çeşitli yöntemlerle bertaraf ediyor, kimi gömerek çürümesini sağlıyor. İlçe belediyeleri açısından ise evsel atıkların toplanması, taşınması başlı başına bir külfetli organizasyonu gerektiriyor.

Oysa yukarıda belirttiğim gibi atıkların içinde geri dönüşüme kazandırılması halinde oldukça değerli ve belediye bütçesinden götürdüğünü tam karşılamasa da belli oranda getiren bir olgu söz konusu.

Hatırlıyorum da yılda milyonlarca lirayı bulan gazete vs gibi kağıt ve türevleri için 2004' te kaleme aldığım bir yazıda Mersin' e bir model önermiştim. Buna göre gazete/kartonlar evlerde biriktirilecek, biriktirilen bu atıklar alışveriş merkezlerinde oluşturulan standlara teslim edenlere miktarla orantılı biçimde örneğin MİY maçlarına giriş için bir veya birkaç bilet verilecek, atıklar ise satılıp yine MİY' una istikrarlı bir gelir sağlanacaktı.

Geçtiğimiz günlerde bir konuyu araştırırken Antalya Muratpaşa Belediyesinin hayata geçirdiği projeyi görünce, "işte budur" dedim.

Belediye yetki alanındaki ailelere “Çevreci Komşu Kart” adını verdiği digital bir kart veriyor.

Atıklar sokağa atılmadan önce evde ayrıştırılıyor. Kağıdı, kartonu, plastiği, camı ve plastiği ayrı ayrı toplanıyor. Buraya kadar çoğu belediyenin yıllardır yapmaya çalıştığı bir işlem.

Ama Muratpaşa Belediyesi çoğunluğun pek te ilgilenmediği ayrıştırma işini bu süreçte teşvik edici bir uygulamaya dönüştürüyor.

Evsel atıkların bu ön ayrıştırma sonucu ortaya çıkan ürünleri için birkaç kuruluşla anlaşmış. Bu kuruluşlar belirlenen gün ve saatte evlerin kapısını çalıp ayrıştırılan ürünleri teslim alıyor. Alırken de tartıp ürünün Belediye ile ortak belirlenen değerini POS cihazıyla karta işliyor. O kartta biriken puanları aile isterse ilçe genelinde belirlenen marketlerde değerlendirip, ekmek, süt, gıda veya çocuklarına oyuncak alabiliyor, sinemaya gidebiliyor. İsterse de puanları belirlenen Belediyeye ait havuza aktararak, biriken parayla okuyan muhtaç durumdaki Üniversite öğrencilerine burs verilmesine katkı sağlıyor.

Herkesin kazandığı, aynı zamanda doğanın yükünün hafifletildiği bir sistem bu.

Projeden esinlenerek yapılan hesaplamalara göre, ayrıştırma işlemi benzer teşvik yöntemiyle ülkeye yaygınlaştırılsa Türkiye genelinde 6 milyon civarında geri dönüşümlü ürün ekonomiye kazandırılabilir.

Tüm Türkiye' de belediyelerin 2017' de 32 milyon evsel atık topladığı TUİK verilerinden yola çıkarak bilindiğine göre bertaraf yöntemi için sarf edilen onca emeğin en azından %20' si önlenir. Önlemekle kalmaz, ülke ekonomisine, aile bütçesine karınca kararınca kazandırılabilir.

Yol, asfalt, kaldırım dışında da yerel yönetimlerin yapabileceği işler var. Yetkilerimiz, gelir kaynaklarımız sınırlı diye durmadan şikayet eden ilçe belediyelerine hatırlatayım istedim.

 Abdullah Ayan

 

 
 
1 Şubat 2018 Perşembe 11:01
 
 
(0 Yorum Yapıldı)Yorumlar
<p>Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.</p>
 
Bu Kategorideki Diğer Haberler
 
Yurt içinde ikamet eden 24 milyon 804 bin kişi seyahate çıktıTrafiğe kayıtlı araç sayısı Aralık ayı sonu itibarıyla 22 218 945 oldu
Ocak ayı enflasyon rakamları belli olduKDV sistemi değişiyorToroslarda yüzme kursları başladıToroslar’da, Yapılandırma Başvuruları BaşladıGüneş Doğarken İşçilerle Sabah MesaisindeTarih, doğa, deniz, güneş, müzik ve dans kansere karşı birleştiİçel Soroptimist Kulübü, 'Obezite ile Savaş' semineri düzenledi.Bisiklet durursa hayat dururTarsus Sev’in Robotik Takımı’na İki Ödül BirdenMobbing ve Hukuksal Boyutu Ele Alındı
 
 
Yazarlar
Yazarlar RSS Beslemesi
 
 
 
Gazete Manşetleri
 
 
Namaz Vakitleri
 
  • İmsak05:43
  • Güneş07:18
  • Öğlen13:06
  • İkindi16:10
  • Akşam18:34
  • Yatsı19:58
 
Anket
.
 
İddaa
 
Lig Puan Durumu
 
Takımlar
O
G
B
M
P
1
Başakşehir
22
14
4
4
46
2
Galatasaray
22
14
2
6
44
3
Fenerbahçe
22
12
8
2
44
4
Beşiktaş
22
11
8
3
41
5
Kayserispor
22
9
8
5
35
6
Sivasspor
22
10
4
8
34
7
Trabzonspor
22
8
9
5
33
8
Göztepe
21
9
6
6
33
9
Kasımpaşa
22
8
5
9
29
10
Malatyaspor
22
7
7
8
28
11
Bursaspor
22
7
6
9
27
12
Akhisarspor
22
7
6
9
27
13
Antalyaspor
22
6
6
10
24
14
Gençlerbirliği
21
5
7
9
22
15
Konyaspor
22
5
6
11
21
16
Alanyaspor
22
6
3
13
21
17
Osmanlıspor
22
5
4
13
19
18
Karabükspor
22
3
3
16
12
 
Şampiyonlar Ligi
 
UEFA Avrupa Ligi
 
Alt Lig
 
 
Tarihte Bugün
1600 - Peru'daki Huaynaputina yanardağı Güney Amerika tarihindeki en şiddetli patlamayla püskürdü.
1807 - ABD eski başkan yardımcısı Aaron Burr vatana ihanet iddiasıyla tutuklandı.
1861 - Rusya'da toprağa bağlı kölelik yasaklandı.
1878 - Thomas Edison fonografın patentini aldı.
1881 - Kansas'ta tüm alkollü içecekler yasaklandı.
1915 - I. Dünya Savaşı: Gelibolu muharebeleri başladı.
1915 - İtilaf devletleri'nin Çanakkale'ye denizden yaptıkları saldırı püskürtüldü.
1925 - Telsiz tesisi hakkındaki kanun çıktı. Türkiye'de radyonun kurulması TBMM'de kabul edildi.
1928 - Amacı yoksul kadınlara yardım etmek olan "Himaye-i Etfal Kadın Yardım Cemiyeti" kuruldu. Cemiyetin adı 1938'de Yardım Sevenler Derneği olarak değiştirildi. Mevhibe İnönü derneğin fahri başkanıydı.
1932 - Halkevleri kuruldu. 1951'de Demokrat Parti hükümeti tarafından kapatıldı.
1945 - II. Dünya Savaşı: Iwo Jima muharebesi. Yaklaşık 30.000 ABD askeri Batı Pasifik'teki Iwo Jima adasına çıktı. Japon ordusunun şiddetli direnişi ile karşılaşan ABD birlikleri adada kontrolü ancak bir ay sonra sağlayabildiler.
1947 - İstanbul'da et giderek pahalılaşıyor; İstanbul Belediyesi halkı et boykotuna çağırdı.
1956 - Türkiye-Macaristan milli futbol maçı Mithatpaşa Stadı'nda oynandı. Türkiye Macaristan'ı 3-1 yendi.
1957 - Türk Ordusu'nun ilk kadın doktor subayı Sema Aran göreve başladı.
1959 - Londra Konferansı sona erdi. İngiltere Kıbrıs'ın bağımsızlığını tanıdı. İngiltere, Türkiye ve Yunanistan, Kıbrıs'ta garantör devlet oldu. Bağımsızlığın resmi olarak ilan edilmesi 16 Ağustos 1960'da oldu.
1968 - Larnaka uluslararası havaalanındaki bir uçak kaçırma olayına, Kıbrıslı yetkililerden izin almaksızın müdahale etmeye kalkan Mısır komando birliğinin 15 üyesi, Kıbrıs milli muhafızları tarafından öldürüldü.
1972 - Güvenlik güçleri, sabaha karşı Fındıkzade ve Arnavutköy'de operasyonlar düzenledi. Türkiye Halk Kurtuluş Partisi-Cephesi (THKP-C ) üyesi Ulaş Bardakçı öldürüldü.
1975 - Devlet Sinema Televizyon Enstitüsü kuruldu.
1985 - İspanya havayollarına ait Boeing 747 tipi bir yolcu uçağı Oiz dağlarına (İspanya) çarparak düştü: 148 kişi öldü.
1985 - William J. Schroeder, yapay kalp takıldıktan sonra hastaneden taburcu edilip evine gönderilebilen ilk hasta oldu.
1985 - Türk aktör Haluk Bilginer'in de rol aldığı BBC pembe dizisi ünlü EastEnders'ın ilk bölümü İngiltere'de yayımlandı. Dizi halen devam etmektedir.
1985 - Cumhurbaşkanı Kenan Evren bozuk ilaç yapanlar için " Bu adamların kafasını koparmak lazım" dedi.
1986 - SSCB Mir uzay istasyonu'nu uzaya gönderdi.
1994 - Libya'da şeriat uygulamasına geçildi; İslami takvim uygulanmaya başlandı.
1994 - Haftalık Newroz gazetesi yayımlanmaya başladı.
1994 - Adalar Belediye Başkanı ANAP'lı Recep Koç Büyükada vapur iskelesinde uğradığı silahlı saldırıda öldürüldü. İki kişi de yaralandı. Recep Koç'u, kaçak yapısını yıktırdığı Osman Özgen adlı bir vatandaşın öldürdüğü bildirildi.
1997 - İran'ın Ankara Büyükelçisi Bagheri, Sincan'da düzenlenen Kudüs gecesindeki konuşmaların ardından, artan tepkiler nedeniyle ülkesine gitti.
1997 - Başbakan Tansu Çiller Meclis'te mal varlığı soruşturmasından aklandı.
1998 - Rusya'dan Türkiye'ye boru hattı ile doğalgaz getirecek Mavi Akım Projesi için müteahhit firmalar arasında anlaşma imzalandı.
2001 - Milli Güvenlik Kurulu'nun Çankaya Köşkü'nde yapılan şubat ayı toplantısında, Başbakan Bülent Ecevit, Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer ile yaşadığı tartışma nedeniyle toplantıyı terk etti.
2008 - Küba lideri Fidel Castro görevinden ayrıldığını açıkladı.
 
Arşiv
 
Bumerang - Yazarkafe
 
Süper Loto
15.02.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu060719405354
 
On Numara
12.02.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu02040912131524252636383940424356575868707479
 
Sayısal Loto
17.02.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu030508323536
 
Şans Topu
14.02.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu011125283006
 
 
Kurumsal

İçerik

Gündem

Siyaset

Teknoloji