Özdemir,'İhracat Yarışında Mersin 20 Yıldır Geriliyor'

Ana Sayfa » Gündem » İlyas Halil' in Mersin' ini solumak... -2.. Abdullah Ayan yazdı

İlyas Halil' in Mersin' ini solumak... -2.. Abdullah Ayan yazdı

İlyas Halil ile Halkevi' nin yapıldığı yılları yeniden yaşamak, Boyacı Ramazan ile Mersin'in bilinmeyen yıllarında, yollarında dolaşmak

 
 
İlyas Halil' in Mersin' ini solumak... -2.. Abdullah Ayan yazdı
Hüzün yüklü bulutlar gibi yakın, uzak yürüyoruz, çıplak Cumhuriyet meydanında imkânsız gölgeyi arıyoruz...

"Gel bak adını verdiğimiz Kilisenin yanındaki sokağa yürüyelim birlikte ama bana anlat Boyacı Ramazan' ı, Halkevi yapılmadan önce yanan şu çardakların hikâyesini"

Onun tek söz etmesine gerek kalmıyor.

Ramazan sanki canlanmış, gelip oturuyor aramıza...

Bazen 17 yaşındaki İlyas, bazen1946'ların ezilmiş Ramazan' ı birbirlerini tamamlayıp anlatıyorlar, unutulmaması, nesilden nesile aktarılması gereken o hüzünlü hikâyeyi...

Bedri Rahmi dile gelmiş; "Sene 1946 mevsim sonbahar" diye başlayan "Sitem" deki dizelerle yürek dağlıyor...

Ramazan başlıyor anlatmaya:

"Bir aksam uyandım. Tanrı mahallemizi ateşe vermiş. Varım yoğum çardağım gözümün önünde kül oluyordu.

Ellerimi havaya kaldırdım. “Tanrı efendi “dedim “Toprağımızı istiyorsan bunun kolayı vardı ey Ulu Baba. Çukurovayı biraz daha büyük yaratabilirdin. Hadi vakit bulamadın diyelim. Çingeneleri kanatlı yapsaydın ya. Kuş olur ağaçlara yuva yapardık. Arsaya bahçeye ihtiyacımız olmazdı. Ulu baba dediğimi hoş gör ama şimdi ne kuşuz ne de adama benziyoruz.

Sonra gün be gün sıkıntılarımız arttı.  Ekmek şeker karneye bağlandı. Vali Bey halkın savaşı unutmasını istiyordu. Yangının ertesi belediye görevlileri geldi. Yanan yerleri süpürdüler, temizlediler. Halkın mutlu olması için aynı yerde çiçek parkı yapacaklarını söylediler. Belediye Bandosu marşlar çaldı. Arsamıza çiçek ektiler, ağaç diktiler. Kent çiçek kokacak çiçeklerle süslenecek dediler.

Çardaklarımız gidince her doğan gün dik bir tepeye döndü. Açlığı öğrenmeğe başladım. Pabuç boyatanlar sırra kadem bastı. Ekmek parası için Güllü fellah düğünlerinde şarkı söylemeğe dans etmeğe gidiyordu.

Bir yıl sonra talih yüzümüze güldü. Çiçek Parkını söktüler. Yerine halkevi yapılacak dediler. Vali bey bu projeyle fakirlere, işsizlere iş sağlamak istediğini söylüyordu"

O acıları yaşayan Ramazan' mı, hikâyeye döken İlyas Halil' mi dinlediğim, anlamam mümkün değil. Her şey birbirine karışıyor... Zaman, mekânın ortadan kalktığı olağanüstü bir akşamüstü bu...

Kulaklarımda yankılanmaya devam ediyor aşina olduğum hikâye:

" Yapının bitmesine yakın Güllü hastalanmış yatağa düşmüştü. Halsizdi. Evlere çamaşıra gidemiyordu. .

Bir sabah uyandım. Güllü  'Ramazan Sevgilim' dedi. 'Yarın Belediyeye uğra Başkandan vatanına fedakârlık yapmış vatandaşa yaraşır bir iş iste'

"...'Belediyede sokak süpürgecisi olman yeter' Elimi tutmuş 'Ramazan' demişti;

- 'Ziya Paşada ayak ayak üstüne atıp, elinde sigara Kahveciye 'oğul bana bir kallavi getir' diyeceğin günü özlüyorum"

Birden hıçkırıklar çınlıyor kulaklarımda. İlyas Halil, Ramazan' ın ağıtıyla yürek kanatmakta:

"Güllüm gitti. Elim ayağım elim tutmaz oldu. Oğlum Cuma olmasa sokağa atılmış boş sigara kutusu olmuştum.

Güllü son günlerindeydi. Hasta yatağında bana  “Ramazan çok mutluyum” demişti. “ Güllü kışın elini ısıttığı akşamdan akşama karnını doyurduğu ekmeği her gün Halkevine hibe ettiğini Mersinin bilmesini isterim. Bu güzel yapıda yaşayacağım. Ramazan özlediğin gün beni Halkevinde bulursun“

Nemli gözlerle, dalıp giden aziz ağabeyi teselli etme umuduyla omuzuna dokunuyorum. Duymuyor beni, soluksuz anlatmaya devam ediyor:

"Yıl 1947...

İki yıldır gazeteler, uzun bir savaştan çıktığımızı yazıyordu.  Halk hani hani inanmış. Gülmeğe yeni alışıyordu.  Parkta çiçekler korkusuz koku veriyor, kelebeklerin kanatlarında yeniden renkler havada uçuyordu.

Uzun yıllar kokudan yoksun kalmıştık.  Karanfiller, petunyalar savaş yıllarında nerede olduğumuzu düşmandan gizlemek için kokularını yok etmişlerdi.

O akşam. Aşk loş. Çiçekler yeniden çiçek. Kuzeyden renkleriyle kokuları ile akın akın üstümüze geliyor. İki öğrenci. Gözlerimiz birbirine dalmış,  yaşımızı tadıyorduk.

On yedi yaşında delikanlı. Sarhoşluk sandığım şaşkınlık.  Çiçekler henüz sulanmış.

Liseli kızla henüz ıslanmış, yağmur sonrası topraktım.  Toprak kokuyordum.

*

Halkevinin önü kalabalık. Devlet memurları, Belediye görevlileri akın akın geliyordu. O gece tiyatronun döner sahnesinde Puccini`nin Madame Butterfly operası oynuyordu.

Tiyatro kapısının önünde tanıdığım bir çehre. Yıllar önce tanıdığım boyacı Ramazana benziyordu. Elinde bir sepet ebegümeci. Vazo süsler gibi yeşil otu demetlemiş. Halkevinin girişine yerleştiriyordu.

Baktım, Ramazan' dı. Yağmurlu havalarda Ziyapaşa kahvesinin kapısında ayakkabı boyardı. Güneşli günlerde Ramazanın ıslandığı yerde, başka boyacılar otururdu.  Pabuç sihirbazı idi. Küçük ellerinde iki büyük fırça, eski pabucu yeni yapardı.

Merhaba Ramazan usta dedim. Ebegümeci sepeti ile ne yapıyorsun? . Tanımadı.

Babamın adını söyledim. Gülümsedi. 'Eczanede çıraktın değil mi?'

‘Evet”  dedim.

'Delikanlı olmuşsun be'

...

'Ramazan usta, sorumu hoş gör Güllü eşin miydi?'

“Evet” dedi “Çardaklarımızda mutlu yaşadığımız yıllardı. Kışın çinko damımızda yağmur dinler yazın açık pencereden deniz dolardı.   Dedem hamal Recep, bir gün beni karşısına aldı. “Ramazan torun”  dedi  “Ramazan olmak kolay değil. Yaşam boyu yalnız iki gün için mutlu olacaksın.  İlk mutluluğu on beş on altı yaşında tadacaksın. Karşına kendi yaşında bir çingene kız çıkacak.. Tanrının sana uygun bir kız yarattığını öğrenirsin. İlk mutlu gün budur. Ne o anı ne de o kızı unutabilirsin."

...

Güllünün neden hastalandığını sordum.

“Ayakkabı boyası on kuruş. Evde yedi ağız. En az yedi somun için yedi pabuç boyamam gerekiyor.  Yedi boyanacak kundura giyen yedi bey yoktu ki, kentte.

Her ay on kuruşluk ekmek ufalıyor kararıyordu.. Doymamız seyrekleşti. Çardağımıza karanlıklar çöktü. Şafak atıyor güneş doğmuyordu.

Halkevinin bitmesi gecikecekti. Ekmeğe bir kuruş zam binmişti. Vali bey bize müjdeyi bildirdi.  Bu zamla Halkevi çabuk bitecek dedi. Türkiye’nin en büyük yapısına kavuşacağız.

*

"Tanrı adına Yedi ekmek istiyorum dedim.

'Tanrı baba bana boyanacak yedi pabuç ver' dedim

Kulaklar sağırdı.  Beni gören ayakkabısını gizliyordu."

*

Savaşın son yılı, fırınlarda taze ekmek çabuk bitiyordu. Bayat ekmek sağlığa daha iyi diyordu fırıncı.

Allahım dedim 'Fırıncıya Ramazan olduğumu sen mi söyledin?'

...

Boğazlar düğüm düğüm, güneş çekiliyor denizdeki yatağına, uyumakla uyanma arası yarı sarhoşum. Boyacı Ramazan belli sıkılmış, kalkıyor oturduğu merdivenlerden, Yaklaşmakta olan akşamın gölgelerine karışıyor, kayboluyor. İlyas Halil' de ardından... Kulaklarımda son sözleri:

"Son gelişimde Mersin' hayli değişmiş bulmuştum. Geride bıraktığım genç kadınlar değil, kentin sokakları, evleri bile yaşlanmış.

Mersinden ayrıldığım zaman kuşlar daha dinç, kelebekler daha renkli, genç kızların yanakları daha soyluydu.

Mersin mantık dünyasının dışına çıkmış. Hamalından dilencisine herkes milyoner kesilmiş, ama hepsi aç, çıplak...

Yine de aldırma bana...

Şimdi fırsat düşse, yârin koynuna koşar gibi, seve seve dönerim Mersin' e..."

"Hangi Mersini hayal ediyorsun da döneceksin be usta?" diye soracağım ama meltemin ürpertisi uyandırıyor beni...

Kalkıyorum; benden önce yola koyulanların peşinden, güneşin koynuna doğru, yürüyorum...

 
17 Nisan 2013 Çarşamba 14:50
 
 
(0 Yorum Yapıldı)Yorumlar
<p>Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.</p>
 
Bu Kategorideki Diğer Haberler
 
Son 24 Saat
Haberler RSS Beslemesi
 
Facebook messenger'de sohbet odaları başlıyorBu bilgisayar saniyede 93 trilyon işlem yapıyorGalaxy S7 dört farklı versiyonla geliyorLamborghini mi, Ferrari mi?Facebook'un karı %52 artışla 5,84 milyar dolarDengede durarak felç olma riskinizi ölçünSamsung Galaxy S6 ve Galaxy S6 Edge'yi tanıttıDünyanın en çok turist alan şehirleriAvşar Kızı, Ilıcalı'ya Fark AttıTelefonlarda 'keşke yazmasaydım' mesajları geri alınabiliyor2014 en sıcak yıl olduMicrosoft’tan Windows 10.. İlk yıl ücretsiz
 
Yazarlar
Yazarlar RSS Beslemesi
 
Bumerang - Yazarkafe
 
 
Get our toolbar!
 
Gazete Manşetleri
 
 
Namaz Vakitleri
 
  • İmsak05:55
  • Güneş07:37
  • Öğlen12:45
  • İkindi15:18
  • Akşam17:33
  • Yatsı19:03
 
Anket
.
 
Lig Puan Durumu
 
Takımlar
O
G
B
M
P
1
Başakşehir
13
9
4
0
31
2
Beşiktaş
13
8
5
0
29
3
Galatasaray
13
8
2
3
26
4
Fenerbahçe
13
7
4
2
25
5
Bursaspor
13
7
3
3
24
6
Konyaspor
13
5
5
3
20
7
Osmanlıspor FK
13
4
7
2
19
8
Gençlerbirliği
13
4
6
3
18
9
Trabzonspor
14
5
3
6
18
10
K.D.Ç. Karabük
13
5
2
6
17
11
Akhisar Bld.
13
4
4
5
16
12
Antalyaspor
13
4
4
5
16
13
Alanyaspor
13
4
2
7
14
14
Kasımpaşa
13
3
3
7
12
15
Gaziantepspor
13
3
2
8
11
16
Ç. Rizespor
13
2
4
7
10
17
Kayserispor
13
2
3
8
9
18
Adanaspor
14
1
3
10
6
 
Şampiyonlar Ligi
 
UEFA Avrupa Ligi
 
Alt Lig
 
Tarihte Bugün
1774 - Kazak isyanı önderi Pugaçev idam edildi.
1817 - Mississippi, A.B.D. nin 20. eyaleti olarak birliğe katıldı.
1863 - Londra metrosu açıldı.
1898 - İspanyol-Amerikan savaşı sonrası Küba İspanya'dan bağımsızlığını kazandı.
1901 - İlk Nobel ödülleri verildi.
1902 - Mısır'da Nil nehri üzerinde inşa edilen Aswan Barajı hizmete girdi.
1906 - Theodore Roosevelt, Rus-Japon Savaşının sona ermesinde oynadığı arabuluculuk rolünden dolayı, Nobel Barış Ödülü'nü alan ilk Amerikalı oldu.
1923 - İrlandalı şair William Butler Yeats Nobel Edebiyat Ödülü'nü aldı.
1927 - Fransız filozof Henri Bergson Nobel Edebiyat Ödülü'nü aldı.
1929 - Alman yazar Thomas Mann Nobel Edebiyat Ödülü'nü aldı.
1941 - Malaya açıklarında Prince of Wales ve Repulse olmak üzere Kraliyet Donanmasına ait iki zırhlı Japon İmparatorluk Deniz Kuvvetleri'ne bağlı torpido bombardıman uçakları tarafından batırıldı.
1948 - Birleşmiş Milletler Meclisi, İnsan Hakları Bildirgesini kabul etti. Türkiye İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi'ne kabul oyu verdi.
1956 - Macaristan'da çatışmalar başladı, sıkıyönetim ilan edildi.
1964 - Martin Luther King Nobel barış Ödülü'nü aldı.
1970 - Rus yazar Aleksandr Soljenitsin Nobel Edebiyat Ödülü'nü aldı.
1971 - Aralarında Türkiye İşçi Partisi Genel Sekreteri Tarık Ziya Ekinci'nin de bulunduğu 26 sanıklı Devrimci Doğu Kültür Ocakları davasına Diyarbakır'da başlandı.
1975 - Rus bilim insanı Andrey Saharov Nobel Barış Ödülü'nü aldı.
1977 - Uluslararası Af Örgütü Nobel Barış Ödülü'nü aldı.
1977 - İstanbul Toptaşı Cezaevi'nden 9 siyasi tutuklu kaçtı.
1978 - Enver Sedat ve Menahem Begin Nobel Barış Ödülü'nü aldı.
1979 - Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürü Gürer Aykal görevinden alınmıştı. 10 Aralık günü bu göreve İsmet Kurt'un atanması üzerine Devlet Opera ve Balesi çalışanları Carmina Burana'nın sahnelenmesine katılmama kararı aldı. Kurt iki gün sonra istifa etti.
1979 - Rahibe Teresa Nobel Barış Ödülü'nü aldı.
1982 - Günaydın gazetesi yayın hayatına başladı.
1983 - Arjantin'de askeri rejim sona erdi; Arjantin'in 8 yıldan sonra ilk sivil başkanı Raul Alfonsin oldu.
1983 - Polonyalı Dayanışma Sendikası lideri Lech Walesa Nobel Barış Ödülü'nü aldı.
1984 - Güney Afrika'lı Piskopos Desmond Tutu Nobel Barış Ödülü'nü aldı.
1987 - Sedat Simavi Basın Ödülü Uğur Mumcu'ya verildi.
1987 - İnsan Hakları Derneği "Genel Af ve Ölüm Cezalarının Kaldırılması" talepli 130 bin imzalı dilekçeyi Meclis Genel Sekreterliği'ne sundu.
1988 - Türkiye'de ilk karaciğer nakli ameliyatı yapıldı. Ameliyatı, Ankara Hacettepe Üniversitesi'nden Prof.Dr. Mehmet Haberal gerçekleştirdi.
1988 - Cumhurbaşkanı Kenan Evren'in veto ettiği öğrenci affı yasası Meclis'te tekrar kabul edildi. Yasa, üniversitelerde türbana izin veriyordu.
1988 - Mısırlı Necip Mahfuz Nobel Edebiyat Ödülü'nü aldı.
1989 - Aliağa'da çevre şenliği yapıldı.
1993 - Güvenlik kuvvetleri Özgür Gündem gazetesinin İstanbul Kadırga'daki merkezini bastı ve tüm çalışanları gözaltına aldı.
1994 - Yaser Arafat, Shimon Perez ve Yitzhak Rabin Nobel Barış Ödülü'nü aldılar.
1994 - TBMM TV ( Meclis Tv) kuruldu.
2002 - Stanford Üniversitesi insan embriyosu klonlayacağını açıkladı.
2002 - Eski Amerikan Başkanı Jimmy Carter, 1970 lerde Orta Doğu'da sürdürdüğü diplomatik arabuluculuklarından dolayı Nobel Barış Ödülü'nü aldı.
2002 - Kuzey Kore`den gelen Scud füzeleri taşıyan bir gemi Umman denizinde İspanyol donanması tarafından durduruldu.
2002 - Bangladeş gözaltına aldığı iki Avrupalı gazeteciyi serbest bıraktı.
2003 - İranlı Shirin Ebadi, Nobel Barış Ödülü'nü alan ilk müslüman kadın oldu.
2005 - 10 Aralık Hareketi ilk toplantısını İstanbul Dedeman Oteli'nde gerçekleştirdi.
 
Arşiv
 
Süper Loto
08.12.2016 Tarihli Çekiliş Sonucu040619233854
 
On Numara
05.12.2016 Tarihli Çekiliş Sonucu06071115171923242931323440435154596166737677
 
Sayısal Loto
03.12.2016 Tarihli Çekiliş Sonucu242636434446
 
Şans Topu
07.12.2016 Tarihli Çekiliş Sonucu061017243004
 
 
Kurumsal

İçerik

Gündem

Siyaset

Teknoloji