1. Türk Arap Ekonomi Zirvesi yoğun bir katılımla gerçekleşti.

Ana Sayfa » Güncel » Jansen’ in Mersin Şehir Planı -17... Abdullah Ayan yazdı

Jansen’ in Mersin Şehir Planı -17... Abdullah Ayan yazdı

Jansen bugün sıkça dile getirdiğimiz Adana-Mersin’in Çukurova metropolünün iki semti olduğunu o günlerde ifade etmektedir. İki şehrin ortasındaki Tarsus’u, bölgenin dinlenme ve soluklanma vahası olarak planlaması bir yana, şehrin ortasından akan Berdan nehrinin etrafına önerdiği gezinti yolları, eğlence, dinlence alanları bugün bile değerinden hiçbir şey yitirmeyen gerçekleşmemiş hayaller olarak orta yerde durmaktadır.

 
 
Jansen’ in Mersin Şehir Planı -17... Abdullah Ayan yazdı

Jansen Ankara planıyla ilgili yaşadığı acı tecrübe nedeniyle Türkiye’ de işlerin nasıl yürüdüğüne ilişkin yeterince kanaat sahibi olmuş olmalı ki, Mersin planıyla ilgili düşüncelerini tüm boyutlarıyla ortaya koyduktan sonra uygulamada karşılaşılacak sorunlara ve bu sorunların çözümüne yönelik düşüncelerini de paylaşır.

Jansen’ in Mersin Planı’ nın 3. Ana bölümü, plan yönetimiyle ilgili uygulamalardan oluşmaktadır:

**

“III) Plan idarelerinin sureti tatbiki:

Planın tatbiki tedricen icra olunmalıdır. Hepsinden önemlisi şudur: Yeni yapıların tasvibinde daima plana başvurulsun ki, bu veçhile sanayi, liman, şimendifer, yeşillik ve umumi müesseselere ait mıntıkalarda iskân evleri yapılmasın ve buna mukabil iskan mıntıkalarında yeni fabrikalar kurulmasın.

Burada mevcut fabrikaların ilk fırsatta sanayi mıntıkasına taşınması elzemdir (zorunlu). Ancak bu suretle ileride muhtemel istimlakler yüzünden doğacak yüksek masrafların önüne geçilir.

Eğer ileride umumi ve taşıma gayeli nakliye müesseselerine ihtiyaç olmayacaksa, bu yerlere ağaç dikilecektir.

Alınacak tedbirlerle şehir mıntıkasındaki kafi surette inşa edilecek yapıların önüne geçilmelidir. Evvela münferit caddelerdeki yapıları tamamladıktan sonra diğer sokaklardaki binaların inşasına başlanmalıdır. Ancak bu suretle muhtelif yerlerde inşaat tamamlandıktan sonra alacağı son şeklin tesirini bırakabilir.

Amele (işçi) meskenleri veya muhit caddesi inşası gibi umumun menfaatine olan işlerin becerilmesi için Hükümet ve vilayetin yardımına müracaat edilmelidir. Muhit caddesinin inşasında, kışlanın göçürülmesinde (taşınması) askeri makamları da alakadar ettiğinden, onların da bu işlere yardım etmeleri lazımdır. Amelenin çalışma zevkini yükseltmek için sanayicilerin ameleye mahsus evler yapması mühimdir.

İmar planının icrası için sarf edilecek olan mesai kolay değildir. Fakat bu işe iştirak edenlerin hepsi bütün dikkat ve enerjilerini bu hedefe hasretmiş olsalar ve gayeye uymayan noktainazarlardan uzak dursalar maksada daha kolay ulaşırlar.”

**

Jansen planını tüm ayrıntılarıyla, bugün anlaşılması olanaksız kimi sözcüklerin yerine karşılıklarını koyma dışında tek sözcüğüne dokunmadan paylaşmayı tercih ettim.

75 yıl öncesinin Mersin’ini hayli detaylı tablo titizliğiyle tanımlamaya çalışan, geleceğin kentiyle ilgili kapsamlı ve bilimsel önerilerini dile getiren Jansen’ in bu çalışmasının önemine inanıyorum.

Günün birinde geçmişle samimi olarak yüzleşmek isteyenlere bu doküman elbette ışık tutacaktır.

Bu vesileyle planda kendi adıma etkileyici bulduğum kimi noktaları sıralamaya çalışayım:

-Jansen bugün sıkça dile getirdiğimiz Adana-Mersin’in Çukurova metropolünün iki semti olduğunu o günlerde ifade etmektedir. İki şehrin ortasındaki Tarsus’u, bölgenin dinlenme ve soluklanma vahası olarak planlaması bir yana, şehrin ortasından akan Berdan nehrinin etrafına önerdiği gezinti yolları, eğlence, dinlence alanları bugün bile değerinden hiçbir şey yitirmeyen gerçekleşmemiş hayaller olarak orta yerde durmaktadır.

- Geleceğin Mersin’ini planlarken, ışık tutması açısından 50 yıl sonrası için tahmin edilen nüfusla ilgili Jansen’ in sorusuna İç İşleri Bakanlığının verdiği cevap, kentin geçen zaman içinde hayalleri de aşan inanılmaz büyümesini ortaya koyması bakımından hayli ilginçtir:

Plan sunumunda yer alan bilgilere göre Bakanlık nüfusun 50 yılın sonunda 45-50 bin arasına ulaşmasını beklemektedir.

Oysa bilginin verildiği 1935 sayımına göre 27.620 olan Mersin’in merkez nüfusu, 1985 yılında 315 bine, araştırmayı kaleme almaya başladığım 2010’ da ise bir milyona yaklaşmıştır.

-Bugün gelişme dinamiği olarak gördüğümüz ticaret, turizm, tarım üçlemesinin önemini o günlerde görmüş, plandaki tüm önermeleri buna göre vurgulamıştır:

“Limanın önemi, mevcut şehrin güneybatısında sayfiye ve plaj şehri, eski şehrin merkezinde yer alan ticaret bölgesinin diğer bölgelerden yeşil kuşak ile ayrılması, meyve bahçelerinin korumaya alınması, bu tarım alanına sadece gezi yollarının açılmasına izin verilmesi” Jansen’ in daha plan girişinde dile getirdiği hususlardır.

- Tren yolunun Silifke’ye kadar mutlaka uzatılması bugün bile gündemdedir. O günlerde kullanılan uçaklara göre kurgulanmış, mevcut istasyon binasının üst tarafında düşünülen Mersin havaalanı, gelişen teknolojinin çok daha büyük havaalanlarını gerekli kılması nedeniyle yer seçimiyle ilgili tercihler değişse de, Jansen’ den günümüze Mersin için önemini hiç yitirmedi.

-Bugünkü limanın yerini Jansen planında görmek mümkündür. Üstelik o planda doğusunun boş tutularak, gelecekte ortaya çıkacak gereksinimlere göre istenildiği kadar genişletilecek biçimde düşünülmüştür. Öngörüsü bununla da sınırlı değildir. Liman caddesinin yalnızca limana gidecek taşıma araçlarına tahsisi, tren hattının Tarsus caddesinin altından geçecek şekilde tasarlanması o günden bugüne gündemden hiç düşmedi.

-Günümüzde askeri lojmanların da bulunduğu Müftü Deresi ile Çamlıbel arasında kalan bölgeyi yıldızlı otellerin, eğlence, dinlence alanlarının, restoranların yer aldığı alan olarak işaretlemesi, sahilin dokunulmaması gereken güzelliğini öne çıkarması dikkat çekicidir.

-Sahil yolunu o günden tasarlamış, Müftü Deresi ile mevcut liman arasında uzanacak ağaçlarla donatılmış, şehrin nefes alacağı gezinti yolunu o günlerde önermiştir.

-Plaj için Müftü deresinin yanı başındaki kumsalı önermiştir. “Kumlu sahile sahip olan bu yer Akdeniz sahillerinde mevcut Türkiye plajlarının en mükemmeli olabilir. Taşıdığı öneme göre donatılmalıdır” Cümlesinin bugün bile önemini koruması ne kadar düşündürücü…

-Tarsus-Silifke güzergâhının ortasında kalan Mersin kent içi trafiğini etkilemeyecek ve şehir dışından geçen transit muhit yolu önerisi,

-Tüm resmi dairelerin bir araya toplanacağı bölge projesi (Günümüzde bile halen doğru dürüst değerlendirilmemiş olan T.S.Gür lisesinin yanından Belediye Taş binaya uzanan boş saha)

-Her bir kilometrelik mesafede olmak üzere tüm mahallelerde düşünülen okullar,

-Meskenler için şehir merkezinde en fazla 2 kat yükseklik sınırlaması,

-Hava sirkülâsyonunu sağlayacak doğal klima görevi görecek deniz ile dağ arasında açılacak caddeler,

Jansen planı raflara kaldırılmayıp uygulansa, ileriyi görme yeteneğiyle bırakın geçmişi günümüzün Mersin’ini kurtaracak, korunmuş güzellikleriyle bölgesinin çekim merkezi haline getirebilirdi.

 Abdullah Ayan

 
 
13 Ekim 2016 Perşembe 09:27
 
 
(0 Yorum Yapıldı)Yorumlar
<p>Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.</p>
 
Bu Kategorideki Diğer Haberler
 
KDV sistemi değişiyorToroslarda yüzme kursları başladıToroslar’da, Yapılandırma Başvuruları BaşladıGüneş Doğarken İşçilerle Sabah MesaisindeTarih, doğa, deniz, güneş, müzik ve dans kansere karşı birleştiİçel Soroptimist Kulübü, 'Obezite ile Savaş' semineri düzenledi.Bisiklet durursa hayat dururTarsus Sev’in Robotik Takımı’na İki Ödül BirdenMobbing ve Hukuksal Boyutu Ele AlındıGüzel Konuşma ve Diksiyon
MTSO’ya teşekkür belgesiMenderes Gönüllü Evi, Mezitli'nin Filizleri ailesine katıldı
 
 
Yazarlar
Yazarlar RSS Beslemesi
 
 
 
Gazete Manşetleri
 
 
Namaz Vakitleri
 
  • İmsak06:06
  • Güneş07:46
  • Öğlen13:02
  • İkindi15:41
  • Akşam17:57
  • Yatsı19:26
 
Anket
.
 
İddaa
 
Lig Puan Durumu
 
Takımlar
O
G
B
M
P
1
Başakşehir
17
11
3
3
36
2
Galatasaray
17
11
2
4
35
3
Fenerbahçe
17
9
6
2
33
4
Beşiktaş
17
8
6
3
30
5
Kayserispor
17
8
6
3
30
6
Göztepe
17
9
3
5
30
7
Trabzonspor
17
8
5
4
29
8
Sivasspor
17
8
2
7
26
9
Bursaspor
17
7
4
6
25
10
Malatyaspor
17
6
4
7
22
11
Kasımpaşa
17
5
4
8
19
12
Akhisarspor
17
5
4
8
19
13
Aytemiz Alanyaspor
17
5
3
9
18
14
Osmanlıspor
17
5
2
10
17
15
Antalyaspor
17
4
5
8
17
16
Konyaspor
17
4
3
10
15
17
Gençlerbirliği
17
3
5
9
14
18
Karabükspor
17
2
3
12
9
 
Şampiyonlar Ligi
 
UEFA Avrupa Ligi
 
Alt Lig
 
 
Tarihte Bugün
1547 - Rus Çarı Korkunç İvan taç giydi.
1556 - Philip II, İspanya'nın kralı olur.
1795 - Fransa, Hollanda'nın Utrecht şehrini işgal etti.
1846 - İlk Ziraat Bakanlığı (Nazırlığı) kuruldu.
1914 - Altay Spor Kulübü kuruldu.
1925 - Sovyetler Birliği'nde Lev Troçki savaş komiserliği görevinden alındı.
1928 - Sovyetler Birliği'nde 30 muhalefet lideri Almanya'ya sürgüne gönderildi. Sürgüne gidenler arasında Lev Troçki de vardı.
1928Cemal - Reşit Rey'in "12 Anadolu Türküsü" adlı ses ve piyano için yapıtı ilk kez seslendirildi.
1928 - Doktor Şefik Hüsnü Değmer ve arkadaşlarının Türkiye Komünist Partisi davası başladı.
1929 - Josef Stalin'le anlaşmazlığa düşen Nikolay Buharin, Komünist Enternasyonal'in başkanlığından istifa etti.
1952 - Gazeteci ve yazar Ercüment Ekrem Talu'ya Fransız "Légion d'honneur" nişanı verildi. Yazar bu ödüle Türk-Fransız kültür ilişkilerine katkılarından dolayı layık görüldü.
1956 - Uluslararası Basın Enstitüsü Türkiye'de basına baskı yapıldığını açıkladı.
1960 - İşçi Sigortalıları Kurumu İstanbul Hastanesi Cumhurbaşkanı Celal Bayar tarafından hizmete açıldı.
1961 - ABD Türkiye'ye 43 milyon Dolar yardımda bulundu.
1969 - Metroliner treni hizmete girdi
1970 - Muammer Kaddafi Libya başkanı oldu.
1979 - Şah Muhammed Rıza Pehlevi, ailesi ile birlikte İran'ı terk ederek Mısır'a yerleşti.
1980 - Bilim insanları interferon üretmeyi başardı.
1983 - Türk Hava Yolları'nın "Afyon" uçağı Ankara'da düştü: 47 kişi öldü.
1985 - Halkçı Parti (HP) milletvekili Bahriye Üçok, zina yapan erkeklerin de cezalandırılmasını öngören yasa önerisi vermişti. TBMM yasa önerisini reddetti.
1986 - İnternet mühendislik özel kuvvetinin ilk toplantısı.
1986 - New York'ta toplanan Uluslararası PEN Kongresi, Türk hükümetini yazarlarla ilgili tutumunu gözden geçirmeye çağırdı.
1987 - 1 Ocak'ta Pekin'de Tiananmen Meydanı'nda öğrencilerin başlattığı gösteriler sonunda Komünist Partisi lideri Hu Yaobang istifa etti; yerine Zao Ziyang getirildi.
 
Arşiv
 
Bumerang - Yazarkafe
 
Süper Loto
11.01.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu042327365154
 
On Numara
15.01.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu07091217192123293839444750525456626669707380
 
Sayısal Loto
13.01.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu021427313245
 
Get our toolbar!
 
Şans Topu
10.01.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu091216192609
 
 
Kurumsal

İçerik

Gündem

Siyaset

Teknoloji