Mersin Ticaret Borsası 90 yaşında

Ana Sayfa » Güncel » Jansen’ in Mersin Şehir Planı -17... Abdullah Ayan yazdı

Jansen’ in Mersin Şehir Planı -17... Abdullah Ayan yazdı

Jansen bugün sıkça dile getirdiğimiz Adana-Mersin’in Çukurova metropolünün iki semti olduğunu o günlerde ifade etmektedir. İki şehrin ortasındaki Tarsus’u, bölgenin dinlenme ve soluklanma vahası olarak planlaması bir yana, şehrin ortasından akan Berdan nehrinin etrafına önerdiği gezinti yolları, eğlence, dinlence alanları bugün bile değerinden hiçbir şey yitirmeyen gerçekleşmemiş hayaller olarak orta yerde durmaktadır.

 
 
Jansen’ in Mersin Şehir Planı -17... Abdullah Ayan yazdı

Jansen Ankara planıyla ilgili yaşadığı acı tecrübe nedeniyle Türkiye’ de işlerin nasıl yürüdüğüne ilişkin yeterince kanaat sahibi olmuş olmalı ki, Mersin planıyla ilgili düşüncelerini tüm boyutlarıyla ortaya koyduktan sonra uygulamada karşılaşılacak sorunlara ve bu sorunların çözümüne yönelik düşüncelerini de paylaşır.

Jansen’ in Mersin Planı’ nın 3. Ana bölümü, plan yönetimiyle ilgili uygulamalardan oluşmaktadır:

**

“III) Plan idarelerinin sureti tatbiki:

Planın tatbiki tedricen icra olunmalıdır. Hepsinden önemlisi şudur: Yeni yapıların tasvibinde daima plana başvurulsun ki, bu veçhile sanayi, liman, şimendifer, yeşillik ve umumi müesseselere ait mıntıkalarda iskân evleri yapılmasın ve buna mukabil iskan mıntıkalarında yeni fabrikalar kurulmasın.

Burada mevcut fabrikaların ilk fırsatta sanayi mıntıkasına taşınması elzemdir (zorunlu). Ancak bu suretle ileride muhtemel istimlakler yüzünden doğacak yüksek masrafların önüne geçilir.

Eğer ileride umumi ve taşıma gayeli nakliye müesseselerine ihtiyaç olmayacaksa, bu yerlere ağaç dikilecektir.

Alınacak tedbirlerle şehir mıntıkasındaki kafi surette inşa edilecek yapıların önüne geçilmelidir. Evvela münferit caddelerdeki yapıları tamamladıktan sonra diğer sokaklardaki binaların inşasına başlanmalıdır. Ancak bu suretle muhtelif yerlerde inşaat tamamlandıktan sonra alacağı son şeklin tesirini bırakabilir.

Amele (işçi) meskenleri veya muhit caddesi inşası gibi umumun menfaatine olan işlerin becerilmesi için Hükümet ve vilayetin yardımına müracaat edilmelidir. Muhit caddesinin inşasında, kışlanın göçürülmesinde (taşınması) askeri makamları da alakadar ettiğinden, onların da bu işlere yardım etmeleri lazımdır. Amelenin çalışma zevkini yükseltmek için sanayicilerin ameleye mahsus evler yapması mühimdir.

İmar planının icrası için sarf edilecek olan mesai kolay değildir. Fakat bu işe iştirak edenlerin hepsi bütün dikkat ve enerjilerini bu hedefe hasretmiş olsalar ve gayeye uymayan noktainazarlardan uzak dursalar maksada daha kolay ulaşırlar.”

**

Jansen planını tüm ayrıntılarıyla, bugün anlaşılması olanaksız kimi sözcüklerin yerine karşılıklarını koyma dışında tek sözcüğüne dokunmadan paylaşmayı tercih ettim.

75 yıl öncesinin Mersin’ini hayli detaylı tablo titizliğiyle tanımlamaya çalışan, geleceğin kentiyle ilgili kapsamlı ve bilimsel önerilerini dile getiren Jansen’ in bu çalışmasının önemine inanıyorum.

Günün birinde geçmişle samimi olarak yüzleşmek isteyenlere bu doküman elbette ışık tutacaktır.

Bu vesileyle planda kendi adıma etkileyici bulduğum kimi noktaları sıralamaya çalışayım:

-Jansen bugün sıkça dile getirdiğimiz Adana-Mersin’in Çukurova metropolünün iki semti olduğunu o günlerde ifade etmektedir. İki şehrin ortasındaki Tarsus’u, bölgenin dinlenme ve soluklanma vahası olarak planlaması bir yana, şehrin ortasından akan Berdan nehrinin etrafına önerdiği gezinti yolları, eğlence, dinlence alanları bugün bile değerinden hiçbir şey yitirmeyen gerçekleşmemiş hayaller olarak orta yerde durmaktadır.

- Geleceğin Mersin’ini planlarken, ışık tutması açısından 50 yıl sonrası için tahmin edilen nüfusla ilgili Jansen’ in sorusuna İç İşleri Bakanlığının verdiği cevap, kentin geçen zaman içinde hayalleri de aşan inanılmaz büyümesini ortaya koyması bakımından hayli ilginçtir:

Plan sunumunda yer alan bilgilere göre Bakanlık nüfusun 50 yılın sonunda 45-50 bin arasına ulaşmasını beklemektedir.

Oysa bilginin verildiği 1935 sayımına göre 27.620 olan Mersin’in merkez nüfusu, 1985 yılında 315 bine, araştırmayı kaleme almaya başladığım 2010’ da ise bir milyona yaklaşmıştır.

-Bugün gelişme dinamiği olarak gördüğümüz ticaret, turizm, tarım üçlemesinin önemini o günlerde görmüş, plandaki tüm önermeleri buna göre vurgulamıştır:

“Limanın önemi, mevcut şehrin güneybatısında sayfiye ve plaj şehri, eski şehrin merkezinde yer alan ticaret bölgesinin diğer bölgelerden yeşil kuşak ile ayrılması, meyve bahçelerinin korumaya alınması, bu tarım alanına sadece gezi yollarının açılmasına izin verilmesi” Jansen’ in daha plan girişinde dile getirdiği hususlardır.

- Tren yolunun Silifke’ye kadar mutlaka uzatılması bugün bile gündemdedir. O günlerde kullanılan uçaklara göre kurgulanmış, mevcut istasyon binasının üst tarafında düşünülen Mersin havaalanı, gelişen teknolojinin çok daha büyük havaalanlarını gerekli kılması nedeniyle yer seçimiyle ilgili tercihler değişse de, Jansen’ den günümüze Mersin için önemini hiç yitirmedi.

-Bugünkü limanın yerini Jansen planında görmek mümkündür. Üstelik o planda doğusunun boş tutularak, gelecekte ortaya çıkacak gereksinimlere göre istenildiği kadar genişletilecek biçimde düşünülmüştür. Öngörüsü bununla da sınırlı değildir. Liman caddesinin yalnızca limana gidecek taşıma araçlarına tahsisi, tren hattının Tarsus caddesinin altından geçecek şekilde tasarlanması o günden bugüne gündemden hiç düşmedi.

-Günümüzde askeri lojmanların da bulunduğu Müftü Deresi ile Çamlıbel arasında kalan bölgeyi yıldızlı otellerin, eğlence, dinlence alanlarının, restoranların yer aldığı alan olarak işaretlemesi, sahilin dokunulmaması gereken güzelliğini öne çıkarması dikkat çekicidir.

-Sahil yolunu o günden tasarlamış, Müftü Deresi ile mevcut liman arasında uzanacak ağaçlarla donatılmış, şehrin nefes alacağı gezinti yolunu o günlerde önermiştir.

-Plaj için Müftü deresinin yanı başındaki kumsalı önermiştir. “Kumlu sahile sahip olan bu yer Akdeniz sahillerinde mevcut Türkiye plajlarının en mükemmeli olabilir. Taşıdığı öneme göre donatılmalıdır” Cümlesinin bugün bile önemini koruması ne kadar düşündürücü…

-Tarsus-Silifke güzergâhının ortasında kalan Mersin kent içi trafiğini etkilemeyecek ve şehir dışından geçen transit muhit yolu önerisi,

-Tüm resmi dairelerin bir araya toplanacağı bölge projesi (Günümüzde bile halen doğru dürüst değerlendirilmemiş olan T.S.Gür lisesinin yanından Belediye Taş binaya uzanan boş saha)

-Her bir kilometrelik mesafede olmak üzere tüm mahallelerde düşünülen okullar,

-Meskenler için şehir merkezinde en fazla 2 kat yükseklik sınırlaması,

-Hava sirkülâsyonunu sağlayacak doğal klima görevi görecek deniz ile dağ arasında açılacak caddeler,

Jansen planı raflara kaldırılmayıp uygulansa, ileriyi görme yeteneğiyle bırakın geçmişi günümüzün Mersin’ini kurtaracak, korunmuş güzellikleriyle bölgesinin çekim merkezi haline getirebilirdi.

 Abdullah Ayan

 
13 Ekim 2016 Perşembe 09:27
 
 
(0 Yorum Yapıldı)Yorumlar
<p>Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.</p>
 
Bu Kategorideki Diğer Haberler
 
KDV sistemi değişiyorToroslarda yüzme kursları başladıToroslar’da, Yapılandırma Başvuruları BaşladıGüneş Doğarken İşçilerle Sabah MesaisindeTarih, doğa, deniz, güneş, müzik ve dans kansere karşı birleştiİçel Soroptimist Kulübü, 'Obezite ile Savaş' semineri düzenledi.Bisiklet durursa hayat dururTarsus Sev’in Robotik Takımı’na İki Ödül BirdenMobbing ve Hukuksal Boyutu Ele AlındıGüzel Konuşma ve Diksiyon
MTSO’ya teşekkür belgesiMenderes Gönüllü Evi, Mezitli'nin Filizleri ailesine katıldı
 
 
Yazarlar
Yazarlar RSS Beslemesi
 
 
 
 
Gazete Manşetleri
 
Namaz Vakitleri
 
  • İmsak04:50
  • Güneş06:24
  • Öğlen12:44
  • İkindi16:08
  • Akşam18:43
  • Yatsı20:06
 
Anket
.
 
İddaa
 
Lig Puan Durumu
 
Takımlar
O
G
B
M
P
1
Galatasaray
6
5
1
0
16
2
Beşiktaş
6
4
1
1
13
3
Göztepe
6
4
1
1
13
4
Fenerbahçe
6
3
2
1
11
5
Kayserispor
6
3
2
1
11
6
Başakşehir
6
3
1
2
10
7
Akhisarspor
6
3
1
2
10
8
Bursaspor
6
3
0
3
9
9
Trabzonspor
6
2
2
2
8
10
Kasımpaşa
6
2
2
2
8
11
Malatyaspor
6
2
1
3
7
12
Alanyaspor
6
2
1
3
7
13
Konyaspor
6
2
0
4
6
14
Sivasspor
6
2
0
4
6
15
Karabükspor
6
1
2
3
5
16
Gençlerbirliği
6
1
1
4
4
17
Antalyaspor
5
0
3
2
3
18
Osmanlıspor
5
0
1
4
1
 
Şampiyonlar Ligi
 
UEFA Avrupa Ligi
 
Alt Lig
 
 
Tarihte Bugün
1396 - Yıldırım Bayezid, Niğbolu Zaferi'ni elde etti.
1561 - Şehzade Bayezid idam edildi.
1911 - İtalya, Osmanlı Devleti'ne savaş ilan etti.
1925 - İstanbul'da, tulumbacı teşkilâtının yerine, modern motorlu itfaiye teşkilâtı kuruldu.
1950 - Birleşmiş Milletler askerleri Kore'de Seul'u ele geçirdi. (Bkz. Kore Savaşı)
1956 - İstanbul'da geniş çaplı istimlâk çalışmaları başlatıldı.
1958 - Kemer Barajı ve Hidroelektrik Santrali işletmeye açıldı.
1960 - Yassıada'da tutuklu bulunan eski Cumhurbaşkanı Celâl Bayar, kemeriyle intihar girişiminde bulundu. Bayar, nöbetçi teğmen tarafından kurtarıldı.
1974 - Bilim adamları, aerosol spreylerin ozon tabakasını tahrip ettiği konusunda uyarıda bulundu.
1979 - Arjantin Devlet Başkanı Juan Peron'un eşi Eva Peron'un yaşam öyküsünü anlatan Evita müzikalinin prömiyeri, Broadway'de yapıldı.
1982 - Türkiye'nin ilk kadın Büyükelçisi Filiz Dinçmen, Amsterdam'da görevine başladı.
1993 - Karun Hazinesi Türkiye'ye geldi.
2001 - Tekel'in Küba ile ortak kurduğu TEKA Puro Fabrikası İstanbul'da açıldı.
 
Get our toolbar!
 
Arşiv
 
Bumerang - Yazarkafe
 
Süper Loto
21.09.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu060809172538
 
On Numara
18.09.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu07091013141517182426273136373847485663676875
 
Sayısal Loto
23.09.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu021931364248
 
Şans Topu
20.09.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu101828303204
 
 
Kurumsal

İçerik

Gündem

Siyaset

Teknoloji