Nisan ayında Adana’da 2 493, Mersin’de 2 955 konut satıldı

Ana Sayfa » Güncel » Jansen’ in Mersin Şehir Planı -4- (Tarsus)... Abdullah Ayan yazdı

Jansen’ in Mersin Şehir Planı -4- (Tarsus)... Abdullah Ayan yazdı

Jansen' in Tarsus'tan Venedik yaratma hayali

 
 
Jansen’ in Mersin Şehir Planı -4- (Tarsus)... Abdullah Ayan yazdı

Yazı dizisinin önceki bölümünde Adana’ yı ele avuca sığmaz bir nehir, Mersin’ i korumasız ve fırtınalara açık bir denizden ibaret gören Jansen’ in, hayran kaldığı Tarsus’ a yüklediği “Çukurova’ nın ortak mesire alanı” hayaliyle ilgili düşüncelerini o günlerdeki gazete makalelerine yansıyan haliyle paylaşmaya çalıştım.

“Eskiden beyaz kömür olarak kullanılan şelalesi* bu defa ruhları temizleyecek hayat suyu kaynağı olmaya namzettir” düşüncesini kafasında ete kemiğe büründüren Jansen’ in hayal ettiği plan hayata geçebilse Tarsus yalnız bölgenin değil, tüm ülkenin gıpta ile imrendiği ve su kanallarıyla Venedik’ e fark atacak bir kente dönüşebilirdi. İskender ve hocası Aristo’ dan Cleopatra’ ya, Lokman Peygamber’de Saint Paul’a nice isme kucak açmış Tarsus’ un dünyadaki benzerlerinden eksiği yok fazlası vardır ve bunu gören Jansen uyuyan potansiyeli ayağa kaldırma derdindedir…

Jansen’ in Tarsus’ a biçmeye çalıştığı elbiseyi anlatmayı Mayıs 1935’ te Yeni Mersin Gazetesinde Ziya Toroğlu imzasıyla yayınlanan yazı dizisinin ikinci bölümüyle sürdüreyim.

Prof Jansen Gözüyle Tarsus -2-

Mersin şosesini sanayi mıntıkasından, şehir dışından ve en kısa yoldan Adana şosesine (yoluna) bağlamalıdır. Yük arabalarını buradan geçirerek bunların sıkletini, çarşı ve resmi daireler mıntıkası yollarından kaldırmak lazımdır.

Esnaf çarşısı yollarından hiçbir araba geçirilmemelidir. Fuzuli addedilecek bir çok talî sokaklar da bahçe haline ifrağ edilerek sokak olmaktan çıkarılmalıdır.

Bu suretle tul (boyu) kısalacak, arzı (eni) daralacak, adedi eksilecek, üstünden geçecek sıkletleri (ağırlık) kesafetleri (yoğunluğu) taksime uğrayacak yollar, bir defa yapıldıysa uzun müddet dayanmaya namzet olurlar. Ve bugün birkaç yolun tamiri için sarf edilen para ile bütün yollar her sene tamir edilebilir. Bunların ikmalinden evvel de kanalizasyon işi halledilmelidir.

Kanalizasyon şebekesinin şehirden altı kilometre mesafeye kadar kapalı çıkarılmasının büyük masrafı mucip bulunduğunu ve denizin şehirden epeyi uzak kaldığını dile getirdiğimizde Prof. Jansen gülümseyerek şunları söyledi:

“Bir kere kanalizasyon servettir. Servet denize dökülmez. Saniyen şebekenin şehirden ne kadar mesafeye kadar kapalı çıkarılması lazım geleceği de hesaplanır.

Madem ki 6 kilometre mecburiyeti varmış, şu halde bunun üç kilometreye kadar uzatılması Tarsus için kafi geleceğinden mütebaki 3 kilometresine sarf edeceğimiz para ile bu muhteviyatı suni gübre yapacak ve posasını da kokulu sabun imal edecek bir tesis vücuda getirirsiniz.”

Yol ve bahçeli meydanlar açılması lazım geldiği zaman istimlak edilecek binaların tayininde titiz davranmak lazımdır. Yol açmak, eskiden zannedildiği gibi şehrin bir ucundan öbür tarafa kadar gerilecek ipe göre istikamet vermekle yapılmamalıdır. Yeni şehircilikte bu modalar geçmiştir.

Yolları şehrin orijinal eski yapılarına uydurmak lazım geldiği bu gibi eski binalardan cami, medrese gibi esaslı özgün binalardan kabiline göre diğer birinci, ikinci hatta üçüncü dereceli binaların bile yıkılması icap eder.

Yol pahasına istimlâk edilen bir binanın sahibi umumiyetle bugün yıkılacak evinden daha iyisini yapamayacaktır.

Şehri imar edelim derken bugünkü görünüşü de harabeye çevirmemek lazımdır. Verilecek istimlâk bedellerinde fedakârlık halktan beklenmemeli, aksine Belediye hasis (cimri) davranmamalıdır. Esasen istimlâke verilecek paranın azami kısmı emlaki değerlenecek kimselerden taksitle şerefiye olarak geri alınacağından Belediye fazla şey kaybetmeyecektir.

Jansen Tarsus’ta yapılacak evlerin mıntıkasını şehir çevresinden dışarı çıkarmamaya, mevcut saha dâhilinde bunlara yer ayırmayı münasip görüyor. Yeni evler için Tarsus’un eski açık sofalı, kemerli evlerini iklime pek uygun bulduğundan bunların modernize ederek bahçe içerisinde ikişer katlı çok güzel modeller yapılabileceğini ve bunlarla şehrin süsleneceğini söylemektedir.

Resmi dairelerin bulunacağı mıntıka ayrılırken ileride yapılacak abide şehir oteli, resmi binalar, stadyum, yüzme havuzu, tayyare meydanı gibi emsali asri ihtiyaç için şimdiden bunların mahalleri ayrılmıştır. Çarşı içindeki demirci, marangoz atölyeleri, depo, mağazalar ile şehrin havasını, sükûnetini ifsat edecek (bozacak) sair imalathaneleri şark-ı şimalide (kuzeydoğu) vücuda getirilecek sanayi mıntıkasında toplamalı ve buraya asri amele evleri yaptırılarak ameleyi de şehir içerisinde gayri sıhhi yaşamaktan korumalıdır. Prof. Esas imar planıyla birlikte Abide, Cumhuriyet Meydanı, parklar ve diğer yeni yapılacak bütün tesisata dair planları da verecektir.

Bunların tamamı 24 ay zarfında belediyeye teslim edilecektir.

Jansen planının aynen tatbik edileceğine ve en ufak bir tadilatın bile kendisine sorulmadan değiştirilmeyeceğine ve en ufak bir tadilatın bile kendisine sorulmadan değiştirilmeyeceğine ve planın tatbikatı esnasında nezaret etmek üzere her davette geleceğine dair Belediyeler ile yapacağı mukavelelere maddeler koymaktadır. Şehir uzmanının Mersin için düşündükleri de bundan ibarettir. (Ziya Toroğlu, Yeni Mersin 7 Mayıs 1935)

*Su gücüyle çalışan değirmen, pamuk çırçır ve hatta Anadolu’ nun ilk elektrik üreten dinamosu hep o şelale gücüyle çalışmıştı. İlginçtir yine Alman ekolünden Avusturya’ lı Mühendis Torfil (Dörfler) 1902 yılında Bent başı mevkiinde suyun çevirdiği milin ucundaki dinamo ile 2 kw’ lik elektrik üretmeyi başarmış ve elde edilen elektrikle Anadolu’ da İstanbul dahil ilk kez bir kentin sokakları elektrikle aydınlanmıştır. Sonradan 60 kw’ ya çıkarılan kapasite sayesinde sokakların ardından Çukurova fabrikasının da sahibi Sadık Paşa ile yargıç Yakup Efendi’ nin evlerine de bu iptidai santralden elektrik verilecektir.

Abdullah Ayan

 
 
18 Ağustos 2016 Perşembe 21:18
 
 
(0 Yorum Yapıldı)Yorumlar
<p>Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.</p>
 
Bu Kategorideki Diğer Haberler
 
Yurt içinde ikamet eden 24 milyon 804 bin kişi seyahate çıktıTrafiğe kayıtlı araç sayısı Aralık ayı sonu itibarıyla 22 218 945 oldu
Ocak ayı enflasyon rakamları belli olduKDV sistemi değişiyorToroslarda yüzme kursları başladıToroslar’da, Yapılandırma Başvuruları BaşladıGüneş Doğarken İşçilerle Sabah MesaisindeTarih, doğa, deniz, güneş, müzik ve dans kansere karşı birleştiİçel Soroptimist Kulübü, 'Obezite ile Savaş' semineri düzenledi.Bisiklet durursa hayat dururTarsus Sev’in Robotik Takımı’na İki Ödül BirdenMobbing ve Hukuksal Boyutu Ele Alındı
 
 
Yazarlar
Yazarlar RSS Beslemesi
 
 
 
 
Gazete Manşetleri
 
Namaz Vakitleri
 
  • İmsak03:23
  • Güneş05:20
  • Öğlen12:49
  • İkindi16:40
  • Akşam19:58
  • Yatsı21:40
 
 
Anket
.
 
İddaa
 
Lig Puan Durumu
 
Takımlar
O
G
B
M
P
1
Galatasaray
34
24
3
7
75
2
Fenerbahçe
34
21
9
4
72
3
Başakşehir
34
22
6
6
72
4
Beşiktaş
34
21
8
5
71
5
Trabzonspor
34
15
10
9
55
6
Göztepe
34
13
10
11
49
7
Sivasspor
34
14
7
13
49
8
Kasımpaşa
34
13
7
14
46
9
Kayserispor
34
12
8
14
44
10
Malatyaspor
34
11
10
13
43
11
Akhisar Bld.Spor
34
11
9
14
42
12
Alanyaspor
34
11
7
16
40
13
Bursaspor
34
11
6
17
39
14
Antalyaspor
34
10
8
16
38
15
Konyaspor
34
9
9
16
36
16
Osmanlıspor
34
8
9
17
33
17
Gençlerbirliği
34
8
9
17
33
18
Karabükspor
34
3
3
28
12
 
Şampiyonlar Ligi
 
UEFA Avrupa Ligi
 
Alt Lig
 
 
Tarihte Bugün
1571 - İspanya Kralı, Venedik ve Papa, Osmanlı Devleti aleyhine ittifak kararı aldı...
1924 - Türk Milli Futbol Takımı, Olimpiyat Oyunları kapsamındaki ilk milli maçında, Çek Milli Futbol Takımı'na 5-2 yenildi.
1944 - Nuri Demirağ'ın fabrikasında yapılan ilk Türk yolcu uçağı İstanbul'dan Ankara'ya uçtu.
1953 - ABD, Nevada'da bulunan deneme bölgesinde, topçu birlikleri tarafından atılan ilk ve tek nükleer bomba denemesini yaptı.
1954 - Tokyo'da yapılan Dünya Serbest Güreş Şampiyonası'nda Türkiye birinci oldu.
1954 - Türkiye, Osmanlı borçlarının son taksitini ödedi.
1961 - ABD Başkanı John F. Kennedy ABD Kongresi'nde yaptığı bir konuşmada 1960'lı yıllar sona ermeden önce mutlaka Ay'a ayak basacaklarını ilan etti.
1963 - 30 Afrika ülkesi bir araya gelerek Afrika Birliği Örgütü'nü kurdu.
1977 - Yıldız Savaşları filmi gösterime girdi.
1982 - Falkland Savaşı sırasında İngilizlerin HMS Coventry adlı destroyeri Arjantin uçakları tarafından batırıldı.
1983 - Milli Güvenlik Konseyi kürtaj yasa tasarısını kabul etti.
1988 - Irak Basra'yı İran'dan geri aldı.
1989 - Mihail Gorbaçov, Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği Devlet Başkanı oldu.
1997 - Afganistan'dan kaçan General Raşid Dostum, Türkiye'ye sığındı.
2001 - 32 yaşındaki Coloradolu Erik Weihenmayer, Everest Dağı'nın zirvesine ulaşan ilk görme özürlü insan ünvanını aldı.
2003 - Nuri Bilge Ceylan'ın 'Uzak' adlı filmi 56'ncı Cannes Film Festivali'nde 'Elephant' filmiyle birlikte En İyi Film ödülünü paylaştı.
2005 - Azeri petrolünü Türkiye üzerinden dünya pazarına ulaştırması amaçlanan Bakü-Tiflis-Ceyhan (BTC) boru hattına ilk petrol verildi.
2005 - UEFA Şampiyonlar Ligi 2004-2005 sezonu finali Atatürk Olimpiyat Stadı'nda yapıldı. Normal süresi 3-3 biten maçı Liverpool penaltılarla 6-5 Milan'ı yendi.
2008 - 61. Cannes Film Festivali'nde En İyi Yönetmen ödülünü Nuri Bilge Ceylan aldı. Ceylan ödülünü kucaklarken, 'Benim yalnız ve güzel ülkeme ithaf ediyorum' dedi. Ceylan, üçüncü kez Cannes'da ödül alarak bir rekora da imza attı..
2010 - Samandıra'da eğitim uçuşu yapan bir askeri uçak, sokağın ortasına düştü. 3 personel hafif yaralandı.
 
Arşiv
 
Bumerang - Yazarkafe
 
Süper Loto
24.05.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu061134404950
 
On Numara
21.05.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu01020406122428323341445153585965686973757678
 
Sayısal Loto
19.05.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu030405212434
 
Şans Topu
23.05.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu060910242712
 
 
Kurumsal

İçerik

Gündem

Siyaset

Teknoloji