Özdemir,'İhracat Yarışında Mersin 20 Yıldır Geriliyor'

Ana Sayfa » Güncel » Jansen’ in Mersin Şehir Planı -4- (Tarsus)... Abdullah Ayan yazdı

Jansen’ in Mersin Şehir Planı -4- (Tarsus)... Abdullah Ayan yazdı

Jansen' in Tarsus'tan Venedik yaratma hayali

 
 
Jansen’ in Mersin Şehir Planı -4- (Tarsus)... Abdullah Ayan yazdı

Yazı dizisinin önceki bölümünde Adana’ yı ele avuca sığmaz bir nehir, Mersin’ i korumasız ve fırtınalara açık bir denizden ibaret gören Jansen’ in, hayran kaldığı Tarsus’ a yüklediği “Çukurova’ nın ortak mesire alanı” hayaliyle ilgili düşüncelerini o günlerdeki gazete makalelerine yansıyan haliyle paylaşmaya çalıştım.

“Eskiden beyaz kömür olarak kullanılan şelalesi* bu defa ruhları temizleyecek hayat suyu kaynağı olmaya namzettir” düşüncesini kafasında ete kemiğe büründüren Jansen’ in hayal ettiği plan hayata geçebilse Tarsus yalnız bölgenin değil, tüm ülkenin gıpta ile imrendiği ve su kanallarıyla Venedik’ e fark atacak bir kente dönüşebilirdi. İskender ve hocası Aristo’ dan Cleopatra’ ya, Lokman Peygamber’de Saint Paul’a nice isme kucak açmış Tarsus’ un dünyadaki benzerlerinden eksiği yok fazlası vardır ve bunu gören Jansen uyuyan potansiyeli ayağa kaldırma derdindedir…

Jansen’ in Tarsus’ a biçmeye çalıştığı elbiseyi anlatmayı Mayıs 1935’ te Yeni Mersin Gazetesinde Ziya Toroğlu imzasıyla yayınlanan yazı dizisinin ikinci bölümüyle sürdüreyim.

Prof Jansen Gözüyle Tarsus -2-

Mersin şosesini sanayi mıntıkasından, şehir dışından ve en kısa yoldan Adana şosesine (yoluna) bağlamalıdır. Yük arabalarını buradan geçirerek bunların sıkletini, çarşı ve resmi daireler mıntıkası yollarından kaldırmak lazımdır.

Esnaf çarşısı yollarından hiçbir araba geçirilmemelidir. Fuzuli addedilecek bir çok talî sokaklar da bahçe haline ifrağ edilerek sokak olmaktan çıkarılmalıdır.

Bu suretle tul (boyu) kısalacak, arzı (eni) daralacak, adedi eksilecek, üstünden geçecek sıkletleri (ağırlık) kesafetleri (yoğunluğu) taksime uğrayacak yollar, bir defa yapıldıysa uzun müddet dayanmaya namzet olurlar. Ve bugün birkaç yolun tamiri için sarf edilen para ile bütün yollar her sene tamir edilebilir. Bunların ikmalinden evvel de kanalizasyon işi halledilmelidir.

Kanalizasyon şebekesinin şehirden altı kilometre mesafeye kadar kapalı çıkarılmasının büyük masrafı mucip bulunduğunu ve denizin şehirden epeyi uzak kaldığını dile getirdiğimizde Prof. Jansen gülümseyerek şunları söyledi:

“Bir kere kanalizasyon servettir. Servet denize dökülmez. Saniyen şebekenin şehirden ne kadar mesafeye kadar kapalı çıkarılması lazım geleceği de hesaplanır.

Madem ki 6 kilometre mecburiyeti varmış, şu halde bunun üç kilometreye kadar uzatılması Tarsus için kafi geleceğinden mütebaki 3 kilometresine sarf edeceğimiz para ile bu muhteviyatı suni gübre yapacak ve posasını da kokulu sabun imal edecek bir tesis vücuda getirirsiniz.”

Yol ve bahçeli meydanlar açılması lazım geldiği zaman istimlak edilecek binaların tayininde titiz davranmak lazımdır. Yol açmak, eskiden zannedildiği gibi şehrin bir ucundan öbür tarafa kadar gerilecek ipe göre istikamet vermekle yapılmamalıdır. Yeni şehircilikte bu modalar geçmiştir.

Yolları şehrin orijinal eski yapılarına uydurmak lazım geldiği bu gibi eski binalardan cami, medrese gibi esaslı özgün binalardan kabiline göre diğer birinci, ikinci hatta üçüncü dereceli binaların bile yıkılması icap eder.

Yol pahasına istimlâk edilen bir binanın sahibi umumiyetle bugün yıkılacak evinden daha iyisini yapamayacaktır.

Şehri imar edelim derken bugünkü görünüşü de harabeye çevirmemek lazımdır. Verilecek istimlâk bedellerinde fedakârlık halktan beklenmemeli, aksine Belediye hasis (cimri) davranmamalıdır. Esasen istimlâke verilecek paranın azami kısmı emlaki değerlenecek kimselerden taksitle şerefiye olarak geri alınacağından Belediye fazla şey kaybetmeyecektir.

Jansen Tarsus’ta yapılacak evlerin mıntıkasını şehir çevresinden dışarı çıkarmamaya, mevcut saha dâhilinde bunlara yer ayırmayı münasip görüyor. Yeni evler için Tarsus’un eski açık sofalı, kemerli evlerini iklime pek uygun bulduğundan bunların modernize ederek bahçe içerisinde ikişer katlı çok güzel modeller yapılabileceğini ve bunlarla şehrin süsleneceğini söylemektedir.

Resmi dairelerin bulunacağı mıntıka ayrılırken ileride yapılacak abide şehir oteli, resmi binalar, stadyum, yüzme havuzu, tayyare meydanı gibi emsali asri ihtiyaç için şimdiden bunların mahalleri ayrılmıştır. Çarşı içindeki demirci, marangoz atölyeleri, depo, mağazalar ile şehrin havasını, sükûnetini ifsat edecek (bozacak) sair imalathaneleri şark-ı şimalide (kuzeydoğu) vücuda getirilecek sanayi mıntıkasında toplamalı ve buraya asri amele evleri yaptırılarak ameleyi de şehir içerisinde gayri sıhhi yaşamaktan korumalıdır. Prof. Esas imar planıyla birlikte Abide, Cumhuriyet Meydanı, parklar ve diğer yeni yapılacak bütün tesisata dair planları da verecektir.

Bunların tamamı 24 ay zarfında belediyeye teslim edilecektir.

Jansen planının aynen tatbik edileceğine ve en ufak bir tadilatın bile kendisine sorulmadan değiştirilmeyeceğine ve en ufak bir tadilatın bile kendisine sorulmadan değiştirilmeyeceğine ve planın tatbikatı esnasında nezaret etmek üzere her davette geleceğine dair Belediyeler ile yapacağı mukavelelere maddeler koymaktadır. Şehir uzmanının Mersin için düşündükleri de bundan ibarettir. (Ziya Toroğlu, Yeni Mersin 7 Mayıs 1935)

*Su gücüyle çalışan değirmen, pamuk çırçır ve hatta Anadolu’ nun ilk elektrik üreten dinamosu hep o şelale gücüyle çalışmıştı. İlginçtir yine Alman ekolünden Avusturya’ lı Mühendis Torfil (Dörfler) 1902 yılında Bent başı mevkiinde suyun çevirdiği milin ucundaki dinamo ile 2 kw’ lik elektrik üretmeyi başarmış ve elde edilen elektrikle Anadolu’ da İstanbul dahil ilk kez bir kentin sokakları elektrikle aydınlanmıştır. Sonradan 60 kw’ ya çıkarılan kapasite sayesinde sokakların ardından Çukurova fabrikasının da sahibi Sadık Paşa ile yargıç Yakup Efendi’ nin evlerine de bu iptidai santralden elektrik verilecektir.

Abdullah Ayan

 
18 Ağustos 2016 Perşembe 21:18
 
 
(0 Yorum Yapıldı)Yorumlar
<p>Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.</p>
 
Bu Kategorideki Diğer Haberler
 
Son 24 Saat
Haberler RSS Beslemesi
 
Facebook messenger'de sohbet odaları başlıyorBu bilgisayar saniyede 93 trilyon işlem yapıyorGalaxy S7 dört farklı versiyonla geliyorLamborghini mi, Ferrari mi?Facebook'un karı %52 artışla 5,84 milyar dolarDengede durarak felç olma riskinizi ölçünSamsung Galaxy S6 ve Galaxy S6 Edge'yi tanıttıDünyanın en çok turist alan şehirleriAvşar Kızı, Ilıcalı'ya Fark AttıTelefonlarda 'keşke yazmasaydım' mesajları geri alınabiliyor2014 en sıcak yıl olduMicrosoft’tan Windows 10.. İlk yıl ücretsiz
 
Yazarlar
Yazarlar RSS Beslemesi
 
Bumerang - Yazarkafe
 
 
Get our toolbar!
 
Gazete Manşetleri
 
 
Namaz Vakitleri
 
  • İmsak05:54
  • Güneş07:35
  • Öğlen12:44
  • İkindi15:17
  • Akşam17:33
  • Yatsı19:03
 
Anket
.
 
Lig Puan Durumu
 
Takımlar
O
G
B
M
P
1
Başakşehir
13
9
4
0
31
2
Beşiktaş
13
8
5
0
29
3
Galatasaray
13
8
2
3
26
4
Fenerbahçe
13
7
4
2
25
5
Bursaspor
13
7
3
3
24
6
Konyaspor
13
5
5
3
20
7
Osmanlıspor FK
13
4
7
2
19
8
Gençlerbirliği
13
4
6
3
18
9
K.D.Ç. Karabük
13
5
2
6
17
10
Akhisar Bld.
13
4
4
5
16
11
Antalyaspor
13
4
4
5
16
12
Trabzonspor
13
4
3
6
15
13
Alanyaspor
13
4
2
7
14
14
Kasımpaşa
13
3
3
7
12
15
Gaziantepspor
13
3
2
8
11
16
Ç. Rizespor
13
2
4
7
10
17
Kayserispor
13
2
3
8
9
18
Adanaspor
13
1
3
9
6
 
Şampiyonlar Ligi
 
UEFA Avrupa Ligi
 
Alt Lig
 
Tarihte Bugün
1808 - Napolyon Bonaparte komutasındaki Fransız ordusu Madrid'e girdi.
1863 - Santiago (Şili)'de bulunan Iglesia de la Compañía kilisesi çıkan bir yangın sonucu tamamen yandı: 2000'den fazla kişi öldü. Yangın sonrasında buraya bir anıt dikildi.
1868 - İlk ışıklı trafik lambaları Londra'da kullanılmaya başlandı.
1869 - Birinci Vatikan Konsili açıldı.
1886 - ABD'de Samuel Gompers başkanlığında Amerikan Emek Federasyonu kuruldu.
1936 - Nikaragua'da Anastasio Somoza cumhurbaşkanı seçildi.
1941 - Pearl Harbor Saldırısından bir gün sonra ABD Kongresi Japonya'ya savaş ilan etti ve II. Dünya Savaşı'na resmen girmiş oldu.
1942 - Vatan gazetesi, Hitler ve Mihver devletleri aleyhtarı yazılar nedeniyle kapatıldı.
1948 - Birleşmiş Milletler, Güney Kore'nin tanınmasını onayladı.
1953 - Türkiye futbolda İspanya'yı eledi; Dünya Futbol Şampiyonası'na katılmaya hak kazandı.
1953 - DSİ (Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü) kuruldu.
1962 - Avrupa Birliği üyesi ülkeler arasında "Karşılıklı Sağlık Yardımı Anlaşması" imzalandı. Türkiye'nin de katıldığı anlaşmaya göre, kendi ülkesinde tedavisi mümkün olmayan hastaların bakımı, bu imkânlara sahip ülkelerde yapılacak.
1966 - Dünyanın ilk "işçi şirketi" olduğu söylenen Türksan kuruldu. Şirketin kuruluş amacının yurtdışında çalışan Türkiyeli işçilerin tasarruflarını "değerlendirmek" olduğu açıklandı.
1968 - Tokyo Uluslararası Maratonu'nda İsmail Akçay dördüncü oldu.
1972 - Doğan Koloğlu 7,5 yıl hapse mahkum oldu.
1973 - Cumhurbaşkanı Fahri Korutürk yazar Çetin Altan'ın cezasını affetti. Ancak Altan'ın 2 yıllık cezası af kapsamı dışında kaldı.
1980 - John Lennon vurularak öldürüldü.
1985 - Kamu Emekçileri Sendikaları Konfederasyonu, kısaltması KESK olan memur sendikaları konfederasyonu kuruldu.
1987 - Ömer Kavur'un yönettiği Anayurt Oteli 9. Nantes 3 Kısa Film Şenliği'nde büyük ödülü aldı.
1987 - İsrail işgali altındaki topraklarda yaşayan Filistinliler, intifada haraketini başlattı.
1987 - ABD Başkanı Ronald Reagan ve SSCB lideri Mihail Gorbaçov, orta menzilli nükleer füzelerin karşılıklı imhası için antlaşma imzaladı.
1991 - Boris Yeltsin ile Ukrayna ve Beyaz Rusya cumhuriyetlerinin devlet başkanları Bağımsız Devletler Topluluğu'nun (BDT) kuruluşunu ilan ettiler.
1992 - TBMM, Somali'ye asker gönderilmesini kararlaştırdı.
1993 - Sabancı Center açıldı.
1995 - Eralp Akkoyunlu 1987 yılında çıktığı dünya seyahatini tamamlayarak bunu gerçekleştiren 5. Türk oldu. 6 yıl 7 ay süren bu yolculukta Akkoyunlu, 302 gün seyir yaparak dünyayı dolaştı.
1996 - PKK, rehin tuttuğu 6 askeri, Kuzey Irak'taki Zap kampında Refah Partisi Van Milletvekili Fethullah Erbaş, İnsan Hakları Derneği Genel Başkanı Akın Birdal ve Mazlum-Der İzmir Şube Başkanı Halit Çelik'e teslim etti.
2003 - Erdoğan Teziç, Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer tarafından YÖK Başkanlığına atandı.
2004 - Ohio eyaletindeki Damageplan konserinde Dimebag Darrell (Darrell Lance Abbott), Nathan Gale adlı bir çılgın tarafından sahnede vuruldu.
2007 - Küresel Isınmaya Hayır Mitingi
 
Arşiv
 
Süper Loto
01.12.2016 Tarihli Çekiliş Sonucu101823343650
 
On Numara
05.12.2016 Tarihli Çekiliş Sonucu06071115171923242931323440435154596166737677
 
Sayısal Loto
03.12.2016 Tarihli Çekiliş Sonucu242636434446
 
Şans Topu
07.12.2016 Tarihli Çekiliş Sonucu061017243004
 
 
Kurumsal

İçerik

Gündem

Siyaset

Teknoloji