'Dünya Bakliyat Günü' etkinliği Mersin'de de Gerçekleştirildi

Ana Sayfa » Güncel » Jansen’ in Mersin Şehir Planı -6... Abdullah Ayan yazdı

Jansen’ in Mersin Şehir Planı -6... Abdullah Ayan yazdı

Jansen, Mersin planını tamamlamak için bu haritaları bekleyedursun, 1936 Temmuz sonlarına doğru Tarsus planının ilk bölümünü tamamlayıp teslim eder yetkililere.

 
 
Jansen’ in Mersin Şehir Planı -6... Abdullah Ayan yazdı

O günün koşullarında başka müracaatın hayli zor olduğu ihale sonunda Prof. Jansen’e verilir ama işin tamamlanmasının önündeki engeller bürokrasiden ibaret değildir. Kısa süre sonra farkına varılır ki, planın üzerine oturtulacağı Mersin şehir haritaları ve ondan daha önemlisi Osmaniye ile Nusretiye mahallelerinin paftaları da yoktur.

Jansen çalışmaya başlayabilmesi için acil olarak şehir haritalarının tamamlanıp teslimini şart koşar.

Belediye 24 Mart 1936 tarihinde şehir haritasının yapım işi kendisi de Mersin’li olan genç Mühendis Hikmet Serdengeçti’ ye sipariş eder…

Ardından Nusretiye ve Osmaniye mahallelerinin 1/500 lük paftalarının çizim işi ise 2 bin lira muhammen bedelle ihaleye çıkarılır.

Jansen, Mersin planını tamamlamak için bu haritaları bekleyedursun, 1936 Temmuz sonlarına doğru Tarsus planının ilk bölümünü tamamlayıp teslim eder yetkililere.

Haber 1 Ağustos 1936 günlü gazetelerde plana ilişkin ayrıntılar yer alır:

Deneyimli Jansen gayet hızlı çalışmaktadır. Bu minvalde Tarsus planını parçalar halinde, bölüm bölüm Belediyeye vermeye başlar.

Tarsus planında Jansen daha önce açıkladığı temel prensipler ışığında şehrin yeşillenmesine son derece önem vermektedir.

Plana göre şehrin etrafı yeşil bir yol ile kuşak halinde çevrilecek ve yeniden bir kaç modern mahalle meydana getirilecektir. İstasyonun yanındaki Assafiye Mahallesi Endüstri Mahallesi, Giritlilerin oturduğu mahalle de İşçi Mahallesi olarak tasarlanır. Burada yapılacak evlerin şeklini gösterir birer kroki de plan ekinde Belediye yetkililerine sunulur.

Tarsus Parkı Bay Rasim Fabrikasına* kadar büyütülürken ve parkın az ilerisine Stadyum tasarlanır.

Mersin ve Adana yolları şehrin içinden alınıp, dışına nakledilmektedir.

Yangın kulesinden istasyona kadar yeni yeşil bir yol açılmakta ve bu yol yayalara tahsis edilmektedir.

Tarsus’un meşhur şelalesine ehemmiyet verilmekte burada güzel bir park ve gazino yaptırılması gerektiğine işaret edilmektedir.

Şehir içerisinden geçen ırmağın kenarları tamamen açılmakta, ırmağın yatak çevresine yollar yapılması ve yoğun gölgelik için ağaçlandırılması önerilmektedir.

Yolların etrafına yapılacak evler de hazırlanan Tarsus planında gösterilmiş, bunların hepsi birbirinden ayrı ve bahçelikli olarak düşünülmüştür.

Belediyeye teslim edilen Jansen plânı oransal olarak 1/2000 nispetindedir.

Jansen bu plânın bir proje gibi göz önüne alınması gerektiğini bildirir ve mufassal (ayrıntılı) bir de izahname ekler.

Ancak planın tümüyle tamamlanması için Belediyeden bazı haritalar, planlarla yolların profillerini de istemektedir.

Belediye Başkanlığı, şehrin bu plana göre ağaçlandırılabilmesi için mevcut fidanlığın kifayet etmeyeceğini göz önüne getirerek yeterince ağaç dikilebilmesi için derhal ve yeniden büyük bir fidanlık daha kurmayı kararlaştırılır.

O günlerde planla ilgili genel değerlendirmeleri gazetelerde yer alan aşağıdaki cümle gayet iyi özetlemektedir.

“Eğer Jansen planı tatbik edilirse Tarsus, Anadolu’muzun en güzel ve en şirin, en çok ağaçlı, hoş manzaralı, latif ve göz çekici bir şehri olacaktır.”

Tarsus’un Jansen planına ne ölçüde uyduğu, sonrasında yaşanan gelişmeler, bugün itibariyle ortaya çıkan şehir profilinin o gün önerilenlerle ne ölçüde örtüştüğü konusunda umarım başta Belediye olmak üzere Tarsus kafa yorar.

Biz dönelim Mersin’e…

1936 Eylülünün son haftasında Jansen, planıyla ilgili yeni gözlemlerde bulunmak üzere bir kez daha Mersin’e gelir.

Dalgaların dövdüğü sahildeki Toros oteline** yerleşir. Kendisi Belediye yetkililerine planın gecikme olasılığına karşı vakit geçirmeden yapılması gereken acil işlerle ilgili direktifler verirken 1 Ekim günü Yeni Mersin Gazetesinde biraz da akademik tartışmayı andıran hayli geniş bir makale yayınlanır.

Makale Ziya Toroğlu imzalıdır ama Jansen’ in Almanya’da eleştirildiği kent mimarisi ile ilgili görüşlerini ele almakta, ileride Mersin’de de muhalif çevrelerce ortaya atılacak iddiaları başlamadan göğüslemeye yönelik başlangıçta teorik gibi görünse de içeriğe girildiğinde tümüyle Mersin’e pratik öneriler sunan konuları da kapsamlı biçimde değerlendirmektedir.

Örneğin Jansen, yeni mahalleler kurulurken eskinin kökünden imhasını savunan ve kendini yenilikçi olarak tanımlayanlara karşı eskinin restore edilerek korunmasını istemekte bu nedenle de kimi mimar tarafından romantik devrin adamı olmakla eleştirilmektedir o günlerde. Yazının Jansen’ in savunduğu görüşler doğrultusundaki temaları o nedenle önemlidir.

Bu tartışmalar ışığında Mersin’in gelecekte nasıl bir şehir olacağının da ele alındığı o yazıyı ve yazıdaki “keşke dinleseydik, uygulasaydık” pişmanlığıyla bugün de önemini yitirmeyen yaşamsal değere sahip önerileri bir kez daha ve dikkatle okumakta yarar var…

Bir sonraki yazıda bu deyim yerindeyse akademik tartışmaları andıran eleştirel makaleyi olduğu gibi yayınlayacağım.

*Rasim Dokur fabrikası (Rasim bey eğitimini döneminin en ünlü Üniversitelerinden Sorbonne’ de yapmış, Mısır’ da bir süre Savcılık yaptıktan sonra 1896’da yerleştiği Tarsus’ ta 1911 yılında üretime başlayan dokuma fabrikasını kurmuştur. İsmet Paşa mahallesindeki fabrika yıkılmasına rağmen o fabrikanın 27 metre uzunluğundaki bacası anıt niyetine bugüne kadar muhafaza edilmiştir. Rasim Bey soyadı kanunu çıkınca 1935’te faaliyetine uygun biçimde Dokur soyadını almıştır.

** 1960’ta açılan liman hafriyatıyla sahil doldurulup günümüzdeki İnönü Bulvarı yapılmadan önce, Taş Bina (mevcut büyükşehir belediye hizmet binası) ile Mersin oteli arasında kalan şerit dalgaların dövdüğü deniz kıyısını oluşturuyordu. Ticaret Sanayi Odasının yerinde yer alan tüccar Kulübü hizasında Toros Oteli yer alıyordu. Batıdan doğuya doğru sıralarsak; Taş bina, Tüccar Kulübü, Nader’ler yalısı ve yanında ilk ismi Belvü Palas olan Dakkak ailesinin işlettiği Toros Oteli.. Toros oteli uzun yıllar kentin en iyi konaklama hizmetini vermekle kalmadı, ilk asansörlü binasıdır aynı zamanda.

Abdullah Ayan

 
25 Ağustos 2016 Perşembe 08:36
 
 
(0 Yorum Yapıldı)Yorumlar
<p>Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.</p>
 
Bu Kategorideki Diğer Haberler
 
Son 24 Saat
Haberler RSS Beslemesi
 
 
Miniklerden Büyük Nağmeler Mezitli’de 26. Jakaranda koruluğu açıldı Çalgı Çengi’nin Ünlü Oyuncuları Forum Mersin’de Hayranlarıyla Buluşuyor Çocukların isteğiyle Mezitli'ye kar yağdıAkdeniz İlçe Teşkilat İçi Eğitim Ve Referandum Hazırlık Toplantısını GerçekleştirdiÖzturan,10 Ocak Çalışan Gazeteciler Gününü KutladıMESİAD Başkan Vekili Hasan Engin, 10 Ocak Çalışan Gazeteciler gününü kutladıErcik, 'Güçlü Bir Demokrasi Güçlü Bir Basın İle Mümkündür'Facebook messenger'de sohbet odaları başlıyorBu bilgisayar saniyede 93 trilyon işlem yapıyorGalaxy S7 dört farklı versiyonla geliyorLamborghini mi, Ferrari mi?
 
 
Yazarlar
Yazarlar RSS Beslemesi
 
Bumerang - Yazarkafe
 
 
Get our toolbar!
 
Gazete Manşetleri
 
 
Namaz Vakitleri
 
  • İmsak06:05
  • Güneş07:43
  • Öğlen13:04
  • İkindi15:47
  • Akşam18:03
  • Yatsı19:32
 
Anket
.
 
Lig Puan Durumu
 
Takımlar
O
G
B
M
P
1
Başakşehir
17
11
6
0
39
2
Beşiktaş
17
11
5
1
38
3
Galatasaray
18
11
3
4
36
4
Fenerbahçe
17
9
5
3
32
5
Konyaspor
18
7
6
5
27
6
Bursaspor
18
8
3
7
27
7
Osmanlıspor FK
17
6
8
3
26
8
Antalyaspor
17
7
4
6
25
9
K.D.Ç. Karabük
18
7
3
8
24
10
Gençlerbirliği
17
5
7
5
22
11
Trabzonspor
17
6
3
8
21
12
Akhisar Bld.
18
5
6
7
21
13
Kasımpaşa
17
6
3
8
21
14
Alanyaspor
17
5
3
9
18
15
Ç. Rizespor
18
4
4
10
16
16
Adanaspor
18
3
5
10
14
17
Kayserispor
18
3
4
11
13
18
Gaziantepspor
17
3
2
12
11
 
Şampiyonlar Ligi
 
UEFA Avrupa Ligi
 
Alt Lig
 
Tarihte Bugün
1517 - Osmanlı ordusu Ridaniye Savaşında Memluk ordularını yendi. Bu savaşın ardından, halifelik Osmanlılara geçti.
1580 - İstanbul Rasadhanesi III. Murat tarafından yıktırıldı.
1771 - Falkland Adaları İspanya tarafından Britanya'ya bırakıldı.
1842 - Baytar Mektebi (Veteriner Fakültesi) açıldı.
1873 - Kasımpaşa tersanesi işçileri greve gitti.
1889 - Columbia Phonograph plak ve müzik şirketi Washington, D.C.'de kuruldu.
1905 - Birinci Rus devrimi başladı. Çar birliklerinin Kışlık Saray'a dilekçe vermek için yürüyüşe geçen işçilere ateş açmaları ve Kanlı Pazar diye anılan günde, 500 işçiyi öldürmeleri üzerine ayaklanmalar baş gösterdi.
1924 - Birleşik Krallık'ta İşçi Partisi lideri Ramsay Mac Donald başbakanlığa atandı.
1930 - Gazi ve Türklük aleyhine" yayın yapmaktan dolayı Resimli Ay gazetesi aleyhine dava açıldı.
1932 - İlk Türkçe Kur'an, Hafız Yaşar (Okur) tarafından Yerebatan Camii'nde okundu.
1938 - Yalova'da Termal Oteli açıldı.
1939 - Columbia Üniversitesi'nden bir grup bilim insanı uranyum atomunu parçalamayı başardı.
1942 - İmla Kılavuzu'nun tüm okul ve işyerlerinde kullanılması hakkında genelge yayımlandı.
1946 - Ampul satışları serbest bırakıldı.
1947 - Fransa'da yeni kabineyi sosyalist Paul Ramadier kurdu.
1949 - Mao'nun orduları Pekin'i aldı.
1950 - İstanbul grekoromen güreş takımı İstanbul'da Paris takımını 7-1 yendi.
1952 - Dünyanın ilk jet yolcu uçağı olan de Havilland Comet, BOAC havayolu şirketinin filosunda hizmete girdi.
1953 - Türkiye Milliyetçiler Derneği kapatıldı.
1957 - İsrail ordusu Sina Yarımadası'ndan çekilmekle birlikte Gazze Şeridi'ndeki işgalini sürdürdü.
1959 - İzmir Toplu Basın Mahkemesi, Demokrat İzmir gazetesi yazı işleri müdürü Şeref Balçık'a 15 gün, gazetenin sahibi Adnan Düvenci'ye 1 yıl mahkûmiyet cezası verdi.
1959 - Kadın avukatlar, Refik Erduran'a "Bir Kilo Namus" adlı yapıtı nedeniyle açtıkları davadan vazgeçtiler.
1961 - İstanbul'da 300 cam işçisi kapalı salon toplantısı yaptı.
1965 - Yeni Seçim Kanunu Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde kabul edildi. Yeni Seçim Kanunu milli bakiye sistemini ve birleşik oy pusulası kullanımını öngörüyor.
1969 - Teksif Sendikası'na bağlı işçiler Defterdar Fabrikası'nda grev başlattı.
1969 - Fikir Kulüpleri Federasyonu'nun "Türk halkına mektup" başlıklı bildirisi toplatıldı.
1970 - Boeing 747 ilk kez Londra'ya uçtu.
1972 - Brüksel Antlaşması imzalandı. Bu antlaşmaya göre; Birleşik Krallık, İrlanda, Danimarka ve Norveç 1 Ocak 1973'ten itibaren Avrupa Ekonomik Topluluğu'na (AET) üye olacak.
1973 - 12 Mart dönemi başbakanlarından Nihat Erim İnsan Hakları Mahkemesi Türkiye Yargıçlığı'na adaydı. Çok tepki görünce adaylıktan çekildi.
1977 - İstanbul'da Saraçhane-Sultanahmet arasında "Faşizme Ölüm" yürüyüşü yapıldı. Yürüyüşe 5 bin kişi katıldı.
1980 - Güvenlik güçleri arama yapmak için TARİŞ (İzmir, İncir, Üzüm, Pamuk ve Zeytinyağı Tarım Satış Kooperatifleri Birliği) işletmelerine girmek istedi; 50 kişi yaralandı, 600 işçi gözaltına alındı. TARİŞ'e bağlı işyerlerinde işçiler direnişe geçti.
1980 - Nükleer fizikçi Dr. Andrei Sakharov, SSCB'de ülke içi sürgüne gönderildi.
1981 - İstanbul Sıkıyönetim Komutanlığı'nca gözaltına alınan Milliyetçi İşçi Sendikaları Konfederasyonu (MİSK) yöneticilerinin tümü serbest bırakıldı.
1984 - Kullanıcı dostu grafik ara yüzü ve faresi ile bilgisayarı kullanıcılara sevdiren ilk ticari bilgisayar olan Apple Macintosh, ünlü "1984" televizyon reklam kampanyası ile tanıtılmaya başlandı.
1987 - Türkiye-Yunanistan Uyum Antlaşması Avrupa Topluluğu (AT) adına parafe edildi.
1987 - Yüksek Sağlık Şurası, tüp bebek uygulamasının Türkiye'de de başlatılmasını kararlaştırdı.
1988 - Nazım Hikmet'e vatandaşlık haklarının geri verilmesi için kampanya başlatıldı.
1989 - Sovyetler Birliği'nde ilk kez "Uluslararası Güzellik Yarışması" düzenlendi. Yarışmada Türkiye'yi temsil eden Meltem Hakarar birinci seçildi.
1990 - Sovyet lideri Gorbaçov, Kızıl Ordu askerlerinin ayaklanmayı bastırmak üzere Azerbaycan'a yollandığını açıkladı.
1991 - Bir Irak scud füzesi İsrail'e düştü,üç kişi öldü.
1996 - Gazeteci Metin Göktepe'yi öldürdükleri iddiasıyla biri emniyet amiri 24 polis gözaltına alındı.
1996 - Özgürlük ve Dayanışma Partisi (ÖDP) kuruldu. Partinin genel başkanlığına Doç. Dr. Ufuk Uras seçildi.
1997 - Amerika Birleşik Devletleri senatosu, Madeleine Albright'ın ülkenin ilk kadın dışişleri bakanı olarak atanmasını onayladı.
2000 - Ankara 9. Ağır Ceza Mahkemesi, DYP Şanlıurfa Milletvekili Fevzi Şıhanlıoğlu'nun ölümü ile ilgili davada, MHP Milletvekili Cahit Tekelioğlu'nu 2 yıl 9 ay 10 gün ağır hapse mahkum etti. MHP Milletvekili Mehmet Kundakçı'nın ise beraatine karar verildi.
2006 - BM Mülteciler Yüksek Komiserliği, Yemen açıklarında kaçakları taşıyan bir teknenin alabora olması sonucu ilk belirlemelere göre 22 kişinin öldüğünü bildirdi.
2006 - Mersin'de 4,0 büyüklüğünde bir deprem meydana geldi.
2006 - Profesyonel basketbol ligi olan NBA'in şu andaki en iyi oyuncusu olan Kobe Bryant Toronto Raptors karşısında 81 sayı atarak NBA tarihinin Wilt Chamberlain'den (100) sonra bir maçta en çok sayı atan oyuncusu oldu.
2007 - Vikipedi Altın Örümcek 2006 "En İyi İçerik" ödülünün sahibi oldu.
2007 - Bağdat'taki bombalı saldırılarda 73 kişi öldü, 138 kişi yaralandı.
2007 - Bolu Tüneli'nin sağ tüpü açıldı.
871 - Basing Savaşı Danimarkalı istilacı vikingler anglosaksonları ( Anglosakson kralı:Ethelred of Wessex ) Basing'de yendi.
 
Arşiv
 
Süper Loto
19.01.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu010727325051
 
On Numara
16.01.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu04060711131823272934414550515259676973747579
 
Sayısal Loto
21.01.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu222331354348
 
Şans Topu
18.01.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu030419232908
 
 
Kurumsal

İçerik

Gündem

Siyaset

Teknoloji