Mersin Ticaret Borsası 90 yaşında

Ana Sayfa » Güncel » Mersin’de Ekolojik Kentsel Dönüşüm Modeli Önerisi... Sibel Gazi Tabel yazdı

Mersin’de Ekolojik Kentsel Dönüşüm Modeli Önerisi... Sibel Gazi Tabel yazdı

Bir kentin birdenbire çevre duyarlı bir kentleşme modeline geçmesini beklemek hayalcilik olur.

 
 
Mersin’de Ekolojik Kentsel Dönüşüm Modeli Önerisi... Sibel Gazi Tabel yazdı

Binlerce bilimsel veriye dahi gerek duymadan, sadece aşağıda verilecek rakamlar üzerinde düşünüldüğünde bile sorumluluk sahibi her insanın sağlıklı kentleşmeye, ekolojik kentleşmeye önem vermesi gerektiği apaçıktır.

Kentler, 1800’lerde dünya nüfusunun yalnızca %2’sini barındırırken, 2025’de dünya nüfusunun %58’ inden fazlasının kentsel alanlarda ikamet edeceği ve bu durumun kentlerin kapladığı alanı iki katına çıkartacağı hesaplanmaktadır [1]. Bugün Avrupa'nın kentleşme oranı %80'dir. Steiner’a göre (2006) ‘Birinci Metropolitan Yüzyıl’da yaşanmaktadır. Türkiye’ye baktığımızda kentleşme düzeyinin 1990’da yüzde 55.4 olduğu görülür. Günümüzde ise, Türkiye Nüfusu’nun yüzde 75’i kentlerde yaşamaktadır.

Yine dünya nüfusunun artış eğilimi incelendiğinde 1650 yılında 600 milyona ancak ulaştığı, 1850 de dünya nüfusunun 1.3 milyara çıktığı ve 2010’da yaklaşık 7 milyar olduğu görülür [2]. Katlanarak artan ve hızla kentleşen bu nüfusun ihtiyaçları ve istekleri yerelden küresele her ölçekte tamiri güç veya imkansız çevre sorunlarına yol açmaktadır. Sadece tarımdan örnek verecek olursak bu denli büyük hızla artan nüfusa karşın tüm dünya karasının sadece %1’i tarıma elverişli topraktır.

Dünyanın gelişmiş kabul edilen ülkelerinde ekonominin çevreyi yok ederek değil, aksine yaşamasını sağlayarak devam edebileceği görülmüştür. Artık ‘insanmerkezci’ bakış açısı yerini giderek ‘çevremerkezci’ bakış açısına bırakmaktadır. Ekonomi dünyasından örnek verilirse Dünya bankası, Birleşmiş Milletler veya Siemens gibi dünya ekonomisinde etkin olan pek çok aktör bu alanda ciddi çalışmalara imza atmaktadır;  çok büyük miktarlarda harcamalar söz konusudur.

Türkiye ise, bu konuda, maalesef oldukça geriden gitmektedir. Özellikle iş ve yönetim dünyasındakilerin, dünyaya çevresel bir vizyon ile bakmasının zamanı çoktan gelmiştir.

Mersin’de Ekolojik Kentsel Dönüşüm Modeli Önerisi

Kentlerimizde zaman içinde yaşlanmış, köhneleşmiş veya yasa dışı yollarla plansız, çarpık biçimde yerleşilmiş bölgeler olduğu gibi kötü planlanmış yerler de mevcuttur. Ekonomik, fiziki ve sosyal ömrünü sürdüremeyen bu yerlerde kentsel dönüşüm projeleri gereklidir.

Kentsel dönüşümün Türkiye’deki uygulanma biçiminin kimi zaman son derece yanlış örnekler içerdiği de bir gerçektir. Şehir plancısı, kentleşme ve çevrebilim uzmanı olmamın gerektirdiği etik ötesinde bir kentli olarak elbette yanlışları her zaman dile getirmeliyiz. Önerileri de aynı şekilde yüksek sesle söylemek sorumluluğumuzun da farkındayız.

Kentleşme ve sanayileşmenin çevre sorunlarını yaratan ve sürdüren en önemli iki etken olduğu düşünüldüğünde, yeni ve ekolojik bir kentleşme modeline geçmek insanlık ve dünya için zorunludur. Bir kentin birdenbire çevre duyarlı bir kentleşme modeline geçmesini beklemek hayalcilik olur. Ekolojik (veya çevreye duyarlı) kent modelinde hedeflenen mimari, mühendislik, ekonomik, kültürel ve sosyal gelişmeye, planlamaya ve tasarıma yönelik bazı ölçütler bulunmaktadır. Bu ölçütlerin kentsel dönüşüm projelerinde uygulanması hedefi, kentin tamamının ekolojik bir kente dönüşmesi beklentisine veya hayaline göre daha kısa vadede somut sonuç alınabilir ve ulaşılabilir bir hedeftir.

Mersin için önerimiz sınırları gerektirdiği ölçüde ve olabildiğince geniş tutulan alanlarda yapılacak kentsel dönüşüm projelerinde ekolojik kentleşme için hedef seçilecek kimi ortak ölçütlerin uygulanmasıdır. Bu ölçütlerden önemli bir tanesi olan ekolojik binaların inşasına yönelik yükümlülükler müteahhit için maliyeti artırıcı diye düşünülebilir. Bunun gerçekleşmesi için yani ekolojik yapıların yaygınlık kazanabilmesi için devletin yönlendirmesine ve çeşitli düzenlemeler yapmasına ihtiyaç vardır.Ayrıca belediye imar yönetmeliğinde teşvik edici hükümler getirilebilir. Yaygınlaştıkça maliyet düşecektir. Yapı müteahhitleri projelerinde bunları uyguladığında fark yaratacağı için talep de artacaktır. Kent içerisinde rekabet amacıyla bu hedefe ulaşmak isteyen başka projeler ortaya çıkacaktır.

ABD’deki Yeşil Binalar Konseyi’nin (USGBC) tarifine göre yeşil bina; çevre ve bina sakinleri için binaların oluşturduğu negatif etkilerin önemli derecede minimize ya da elimine edilmesi sağlanarak tasarlanan ve inşa edilen binalardır.

Binaların çevresel performansını ölçmek amacıyla, bugün yaygın olarak kullanılmakta ve farklı coğrafyalarda geliştirilmekte olan ve farklı yaklaşımlar içeren dört önemli değerlendirme sistemi, LEED (Leadership in Energy and Environmental Design), BREEAM (Building Research Establishment), CASBEE ( Comprehensive Assessment System for Building Environmental Efficiency) ve GB Tool (Green Building Challange) olarak sıralanabilir. USGBC tarafından geliştirilen LEED en yaygın olanıdır [3].

Dünyada enerji tüketiminin sektörlere göre dağılımına bakıldığında binalar, sanayi ve ulaşımın ardından üçüncü sırada yer almaktadır. Tüm binalar, dünya enerjisinin neredeyse %50’sini tüketmekte, %35 oranında havayı kirletmekte, dünyaya %40 oranında atık bırakmaktadır. Geleneksel binalar, hammaddenin %30’unun ve ağaçların %25’inin tüketiminden sorumludur. Ekolojik kabul edilecek yapılarda ise atıkların %75’i, geri dönüşüm tesislerinde değerlendirilebilmektedir [4]. Yine temiz su kaynaklarının %13’ü binalar tarafından tüketilmektedir. Ekolojik binalarda yağmur suları toplanarak peyzaj sulamasında kullanılacaktır.

Türkiye bir güneş ülkesi olmasına rağmen bu enerjiden yararlanamamaktadır. Türkiye’de güneşten doğrudan gelen ışınların enerji değerleri, bölgelere göre değişmekle birlikte, ortalama 1500 Kws/m3 gibi oldukça yüksek değerdedir. Bu, Avrupa ortalaması düşünüldüğünde 2 katından daha fazladır. Türkiye güneş enerjisi konusunda sahip olduğu olanakları harekete geçirmelidir. Bunun için güneş enerjisi stratejik planı hazırlanmalı, güneş enerjisi merkezi kurulmalı, güneş enerjili sanayileri geliştirilmeli, binalarda güneş mimarisi gözetilmelidir. Yapıların kendi enerjisini üreten birimler haline gelmesi ile şebekeden evlere değil, evlerden şebekelere doğru zaman zaman elektrik enerjisi sağlanacaktır. Bunun dünyada pek çok başarılı örneği bulunmaktadır.

Ayrıca kullanılan malzemeler yöreye yakın yerlerden temin edilir. Buradaki öncelikli amaçlardan birisi de yöre ekonomisinin gelişmesidir. Enerji ihtiyacını güneşten sağlamak, iklime uygun mimari seçmek, yeşil alanlardaki artış, kentsel tarım yapılması, araç kullanımını azaltmak amacıyla iş ve konutun birbirine yakın olduğu kompakt kent planlaması, toplu taşımayı ve bisikleti özendirici ulaşım planlaması, yağmur sularının değerlendirilmesi, atık su ve katı atıklara yönelik düzenlemeler gibi pek çok ekolojik çözüm kentsel dönüşüm alanlarında uygulanabilir.

Dünya tarihinde bir zamanlar “ütopya” olarak adlandırılmış kent kuramlarının aslında sanayi devrinin kentsel sorunlarına gerçekçi, gerekli çözümler olduğu hatırlandığında bu yazıda kabaca özetlenen bu konu üzerinde yeni tartışmalar gelişmesi ümit edilmektedir.

Sibel Gazi Tabel

Kaynakça

[1] BM Ekonomik ve Sosyal İlişkiler Bölümü Verisi, 2007.

[2] Birleşmiş Milletler Nüfus Bölümü Verisi, 2009, http://esa.un.org/unpp

[3] Çelebi, G., Gültekin, A. B., Harputlugil, G., Bedir, M. ve Tereci, A., "Yapı Çevre İlişkileri", ISBN / ISSN: 978-9944-89-645-0, Çizgi Basım Yayın Ltd. Şti., İstanbul,2008.

[4] Varlıbaş,S., Ecocity World Summit, Urban Ecological Foundations For World         Solutions, İstanbul,2009.

 
8 Ekim 2014 Çarşamba 08:00
 
 
(2 Yorum Yapıldı)Yorumlar
<p>A. Ümit Aloğlu</p> <p>2014-10-04 12:01:43</p> <p>Teşekkürler Sibel Hanım. Yararlanarak okudum. Lütfen alanınızda sık yazın, yazdıklarınızdan siyasilerin yararlanabileceği önerileri eksik etmeyin. Mersin'de güneş enerjisinden yararlanılıyor mu? (damlardaki çirkinliği biliyorum) Bir yerde bisiklet yolu gördünüz mü? sahilleri ne hale getirdiler, kalanından ne kadar yararlanabiliyor halkımız? Uzatmayayım, bilgilerinize ihtiyacımız var. Sevgi ve saygılarımla.</p> <p>A. Ümit Aloğlu</p> <p>2014-10-04 12:01:36</p> <p>Teşekkürler Sibel Hanım. Yararlanarak okudum. Lütfen alanınızda sık yazın, yazdıklarınızdan siyasilerin yararlanabileceği önerileri eksik etmeyin. Mersin'de güneş enerjisinden yararlanılıyor mu? (damlardaki çirkinliği biliyorum) Bir yerde bisiklet yolu gördünüz mü? sahilleri ne hale getirdiler, kalanından ne kadar yararlanabiliyor halkımız? Uzatmayayım, bilgilerinize ihtiyacımız var. Sevgi ve saygılarımla.</p>
 
Bu Kategorideki Diğer Haberler
 
KDV sistemi değişiyorToroslarda yüzme kursları başladıToroslar’da, Yapılandırma Başvuruları BaşladıGüneş Doğarken İşçilerle Sabah MesaisindeTarih, doğa, deniz, güneş, müzik ve dans kansere karşı birleştiİçel Soroptimist Kulübü, 'Obezite ile Savaş' semineri düzenledi.Bisiklet durursa hayat dururTarsus Sev’in Robotik Takımı’na İki Ödül BirdenMobbing ve Hukuksal Boyutu Ele AlındıGüzel Konuşma ve Diksiyon
MTSO’ya teşekkür belgesiMenderes Gönüllü Evi, Mezitli'nin Filizleri ailesine katıldı
 
 
Yazarlar
Yazarlar RSS Beslemesi
 
 
 
 
Gazete Manşetleri
 
Namaz Vakitleri
 
  • İmsak04:47
  • Güneş06:22
  • Öğlen12:45
  • İkindi16:11
  • Akşam18:47
  • Yatsı20:10
 
Anket
.
 
İddaa
 
Lig Puan Durumu
 
Takımlar
O
G
B
M
P
1
Galatasaray
5
4
1
0
13
2
Beşiktaş
5
4
1
0
13
3
Göztepe
5
3
1
1
10
4
Kayserispor
5
3
1
1
10
5
Başakşehir
5
3
1
1
10
6
Akhisarspor
5
3
1
1
10
7
Bursaspor
5
3
0
2
9
8
Fenerbahçe
5
2
2
1
8
9
Trabzonspor
5
2
2
1
8
10
Kasımpaşa
5
2
1
2
7
11
Sivasspor
5
2
0
3
6
12
Karabükspor
5
1
2
2
5
13
Malatyaspor
5
1
1
3
4
14
Alanyaspor
5
1
1
3
4
15
Konyaspor
5
1
0
4
3
16
Antalyaspor
5
0
3
2
3
17
Gençlerbirliği
5
0
1
4
1
18
Osmanlıspor
5
0
1
4
1
 
Şampiyonlar Ligi
 
UEFA Avrupa Ligi
 
Alt Lig
 
 
Tarihte Bugün
1792 - Fransa'da cumhuriyet ilan edildi.
1903 - İtalo Marconi, kornet (cornet) dondurma külahının patentini aldı.
1908 - Bulgaristan, Osmanlı'dan bağımsızlığını ilan etti.
1919 - Türkiye İşçi ve Çiftçi Sosyalist Fırkası kuruldu.
1924 - Mustafa Kemal Paşa, "Hayatta en hakiki mürşit ilimdir" dedi.
1939 - Dikili ve çevresinde deprem: 100'den fazla kişi öldü. Dikili ve Karaburun tamamen yıkıldı.
1940 - Bakanlar Kurulu, İstanbul'da çıkan Le Journal d'Orient gazetesini yedi gün süreyle kapattı. Gazetenin resmi dış politikaya aykırı yayın yaptığı ileri sürüldü.
1943 - Ankara Fen Fakültesi kuruldu.
1950 - Yeni Baştan gazetesinin kurucusu ve yazarı Aziz Nesin hakkında gıyabi tutuklama kararı verildi. Nesin "Sosyal düzeni yıkmaya yönelik yayın" yapmakla suçlanıyor.
1958 - CHP Genel Başkanı İsmet İnönü, "Demokrasiye paydos demeye Demokrat Parti genel başkanının gücü yetmeyecektir" dedi.
1964 - Cumhurbaşkanı Cemal Gürsel Yassıada hükümlüsü Refik Koraltan, Rüştü Erdelhun, Selim Yatağan ve Nedim Ökmen'i hastalık nedeniyle affetti.
1970 - Polonya'da Dayanışma Sendikası kuruldu.
1980 - Kuruluşundan 10 yıl sonra Lech Walesa liderliğindeki Dayanışma Hareketi Polonya'da yasallık kazandı.
1984 - Gökova Körfezi'nde termik santral kurulmasına karşı çıkan köy kadınları eylem yaptılar.
1986 - 12 Eylül darbesi sonrası Alparslan Türkeş ilk kez Milliyetçi Çalışma Partisi'nin (MÇP) İstanbul mitinginde konuştu.
1993 - New York Metropolitan Müzesi, "Karun Hazinesi"ni Türkiye'ye geri göndermeye karar verdi.
2000 - Bakanlar Kurulu, Kopenhag Kriterleri ile paralel olan İnsan Hakları Raporunu kabul etti.
2002 - İsrail birliklerinin, militanları yakalama gerekçesiyle Gazze`de düzenlediği operasyon sırasında çıkan çatışmada 9 Filistinli öldü.
2002 - Almanya`da Başbakan Gerhard Schröder`in liderliğindeki Sosyal Demokratlar, genel seçimlerden birinci parti olarak çıktı.
 
Get our toolbar!
 
Arşiv
 
Bumerang - Yazarkafe
 
Süper Loto
21.09.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu060809172538
 
On Numara
18.09.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu07091013141517182426273136373847485663676875
 
Sayısal Loto
16.09.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu052036414546
 
Şans Topu
20.09.2017 Tarihli Çekiliş Sonucu101828303204
 
 
Kurumsal

İçerik

Gündem

Siyaset

Teknoloji