Mersin 6. Uluslararası Narenciye Festivali hazırlıkları sürüyor.

Ana Sayfa » Güncel » Tuz deposundan Taş Bina’ ya -38- (1942 şoku, Yakup Bey bahçesi)... Abdullah Ayan yazdı

Tuz deposundan Taş Bina’ ya -38- (1942 şoku, Yakup Bey bahçesi)... Abdullah Ayan yazdı

1942 kışını ve o yıl Mersin narenciyesini vuran dondurucu soğukları yaşayan, öyküleştiren sadece Halil değildir. Onunla neredeyse yaşıt (1932 doğumlu) Mersin’ in yetiştirdiği değerli bilim insanı Prof. Uğur Ersoy da anılarını kaleme aldığı “Bir Zamanlar Mersin’ de” adlı kitabında o dondurucu kışı ve babası Yakup Ersoy’ un alın teri, göz nuruyla diktiği portakal bahçesinin bir gecede yanışını anlatır...

 
 
Tuz deposundan Taş Bina’ ya -38- (1942 şoku, Yakup Bey bahçesi)... Abdullah Ayan yazdı

Ve aynı öyküde Halil, devam edecektir o zor yıllarda azınlık sayılmanın hangi bedelleri ödettiğini anlatmaya:

“O günlerin olayları beni Asurî gerçeğine inandırdı. Anlaşılan devlet kasalarının boş olmasının nedeni hep Nasranîlerdi. Faturayı onlar ödeyecekti. O yıl Asurî olmak akıl kârı değildi.

Bu olaylar yüzünden “görünmez çocuk” olmak istedim. İstediğim gibi büyümek iyi olurdu. Bazı günler büyümeye gerek yok der, okula gitmezdim.

İstediğim zaman Asurî olur, Aramca* konuşurdum. Günlerimden güneşli dertsiz olanını çocuk olarak yaşamak güzel olacaktı. Görünen görünmeyen iki çocuk olmak eğlenceli olmalıydı.

Babama “Görünmez çocuk olabilir miyim?” diye sordum. Babam “biliyorum, istersen becerirsin” dedi. “ama unutma ki Asurîsin. Her Asurî gibi ölçülü yaşamanı istiyorum. Gelecek hafta Papaz Efendi geliyor. Ona sormanı isterim. O zamana kadar başka türlü görünmez ol. Göze batma. Herkesten bilgili ol. Ama bilginle öğünme.”

***

İki hafta sonra Papaz Efendi ziyaretimize geldi. İşler kötüydü. Nasranîlerin başının üstünde Varlık Vergisi adında kara bulutların olduğunu söyledi.

Papaz Efendi “Korkmayın” dedi, “eminim ki bu badireyi de atlatacağız.”

(…)

1942 kışını ve o yıl Mersin narenciyesini vuran dondurucu soğukları yaşayan, öyküleştiren sadece Halil değildir. Onunla neredeyse yaşıt (1932 doğumlu) Mersin’ in yetiştirdiği değerli bilim insanı Prof. Uğur Ersoy da anılarını kaleme aldığı “Bir Zamanlar Mersin’ de” adlı kitabında o dondurucu kışı ve babası Yakup Ersoy’ un alın teri, göz nuruyla diktiği portakal bahçesinin bir gecede yanışını anlatır: 

“Babam, bahçedeki tüm ağaçları çekirdekten yetiştirmiş olduğundan, onlara çocukları gibi düşkündü. 1942 yılında görülmemiş bir kış olmuştu, hani şu Alman ordularını Rus steplerinde perişan eden o ünlü kış. Mersin’ de hava o kadar soğumuştu ki, okulları bir hafta tatil etmişlerdi. Yanılmıyorsam ısı sıfırın altında sekize düşmüş ve soğuk hava on gün Mersin’ de çöreklenip kalmıştı. Okulun tatil edildiği ilk gün ben de babamla bahçeye gitmiştim. Akşama doğru hava o kadar soğudu ki, yukarıdaki camlı odaya çıktık. Hiç unutmam, babam pencereye burnunu dayamış ağaçlara bakıyordu. Tam o sırada esmeye başlayan acı rüzgarın etkisiyle portakal ağaçlarının filizleri kavrulup donmaya başladı. Babam bu sahneyi yarım saat kadar seyrettikten sonra oradaki sandalyeye çöktü. Gözünden yaşlar akıyordu. Evladını kaybeden bir babadan farksızdı. Ben onu bu durumda görünce çok üzülmüştüm.

O kış tüm portakal ağaçları yaprak döktü. Bu görülmüş bir olay değildi. Mersin’ de herkes portakal ağaçlarının kuruduğundan emindi. İlk şoku atlatan babam, hava biraz düzelince ağaçları budatmaya, gübrelemeye başladı. Arkadaşları babamın bu gayretinin hiçbir işe yaramayacağı kanısındaydılar.

“Yakup, vazgeç artık, yenilgiyi kabul et. Allahın takdiri böyleymiş. İnat edersen, hem emeklerin, hem paran boşa gidecek. Sinirlerinin de yıpranması cabası,” diyorlardı.

Babam vazgeçmedi. Hiç unutmam, Mart sonu beni bahçeye götürdü. Faytonda çok heyecanlıydı ve bana durmadan çok sevineceğim bir şey göstereceğini tekrarlıyordu. Bahçeye geldiğimizde merakımdan yerimde duramıyordum. Babam, kurumuş sanılan portakal ağaçlarının dallarında belirmeye başlayan küçücük filizleri gösterirken sevinç ve gurur gözyaşları döküyordu. Bu duygusal an sona erdikten sonra bana dönerek;

“Bak oğlum, gördüğün gibi öldüğü iddia edilen ağaçlar filiz veriyor. Bunlar benim evlatlarım. On küsur yıl önce dişimle tırnağımla uğraşarak yetiştirdim onları. Aç kaldığımız günler oldu, yılmadık. Annenin o dönemde gösterdiği özveriyi asla unutamam.

(…)

Bahçe güzelliğinin ve bize verdiği mutluluğun yanı sıra geçimimizi, rahat yaşayıp, iyi okullarda okumamızı da sağlıyordu. Geçen zaman içinde her şey değişti. Şimdi bahçemizin yerinde çirkin binalar*** yükseliyor. Kalan tek anı, üç tane upuzun palmiye. Yakup Bey’ in sanırım kemikleri sızlıyordur.

(…)”****

*Aramca, Aramice olarak ta bilinen kadim Sami dilidir. Bugünkü Suriye olarak anılan topraklarda milattan önce 2 binli yıllarda konuşulan dünyanın bilinen en eski dili olarak kabul edilen dildir.Arapça ve İbranice bu günümüzde ‘ölü’ olarak nitelendirilen dilden türemiştir.

** İlyas Halil Plaza Dona Elvira kitabı (2009) Asurî Yohanna öyküsünden

*** 1931’de Yakup Bey (Ersoy) tarafından çeşitli narenciye ağaçlarının ekilmesiyle kurulan bahçe, dönemin kent merkezinden 2 km kuzeyde, günümüz Osmaniye Mahallesi olarak anılan yerdedir. Bir dönem Mersin’e gelen her önemli isim bu bahçede konuk edilmiştir. Uğur Ersoy anılarında ilk aklına gelen isimleri; Atatürk, İnönü, Ali Fuat Cebesoy, Kâzım Karabekir, Mareşal Feyzi Çakmak, Hasan âli Yücel, Kâzım Özalp, Recep Peker, Celal Bayar olarak sıralar. Mustafa Kemal bahçeyi iki kez ziyaret etmiştir. Ziyaretlerden ilkinde havuzun yanındaki ağaçtan kopardığı ve “beyler hayatımda ilk defa bir ağaçtan kendi elimle portakal koparıyorum” dediği ve o anı ölümsüzleştiren fotoğrafın arşivlerde yer aldığı bilinmektedir. Sadece ileri gelen devlet ricali değil, dönemin ünlü sanatçıları da Yakup Bey bahçesini ziyaret etmiştir. Uğur Ersoy o isimleri de ‘Soprano Ayhan Aydan, Münir Nurettin, Müzeyyen Senar, Safiye Ayla, Mahmut Karındaş, Hazım, Naşit, Memduh Şevket Esendal, Behçet Kemal Çağlar’ olarak anar. Gerçekten de bahçeyi ziyaret eden Behçet Kemal Çağlar yaptığı radyo programında “Yakup Ersoy’ un bahçe evinden baktığınızda, yeşilin maviye koştuğunu ve ufukta yeşil ve mavinin kucaklaştığını görürsünüz” diye anlatır.

****Uğur Ersoy Bir zamanlar Mersin’ de kitabı Evrim yayınları 1997 (Yakup Bey öyküsü)

 Abdullah Ayan

 

Tuz deposundan taş binaya-1

Tuz deposundan taş binaya-2

Tuz deposundan taş binaya-3

Tuz deposundan taş binaya-4

Tuz deposundan taş binaya-5

Tuz deposundan taş binaya-6

Tuz deposundan taş binaya-7

Tuz deposundan taş binaya-8

Tuz deposundan taş binaya-9

Tuz deposundan taş binaya-10

Tuz deposundan taş binaya-11

Tuz deposundan taş binaya-12

Tuz deposundan taş binaya-13

Tuz deposundan taş binaya-14

Tuz deposundan taş binaya-15

Tuz deposundan taş binaya-16

Tuz deposundan taş binaya-17

Tuz deposundan taş binaya-18

Tuz deposundan taş binaya-19

Tuz deposundan taş binaya-20

Tuz deposundan taş binaya-21

Tuz deposundan taş binaya-22

Tuz deposundan taş binaya-23

Tuz deposundan taş binaya-24

Tuz deposundan taş binaya-25

Tuz deposundan taş binaya-26

Tuz deposundan taş binaya-27

Tuz deposundan taş binaya-28

Tuz deposundan taş binaya-29

Tuz deposundan taş binaya-30

Tuz deposundan taş binaya-31

Tuz deposundan taş binaya-32

Tuz deposundan taş binaya-33

Tuz deposundan taş binaya-34

Tuz deposundan taş binaya-35

Tuz deposundan taş binaya-36

Tuz deposundan taş binaya-37Tuz deposundan taş binaya-36Tuz deposundan taş binaya-36

Tuz deposundan taş binaya-36Tuz deposundan taş binaya-36Tuz deposundan taş binaya-36TTuz deposundan taş binaya-36

 
6 Kasım 2017 Pazartesi 09:43
 
 
(0 Yorum Yapıldı)Yorumlar
<p>Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.</p>
 
Bu Kategorideki Diğer Haberler
 
Yurt içinde ikamet eden 24 milyon 804 bin kişi seyahate çıktıTrafiğe kayıtlı araç sayısı Aralık ayı sonu itibarıyla 22 218 945 oldu
Ocak ayı enflasyon rakamları belli olduKDV sistemi değişiyorToroslarda yüzme kursları başladıToroslar’da, Yapılandırma Başvuruları BaşladıGüneş Doğarken İşçilerle Sabah MesaisindeTarih, doğa, deniz, güneş, müzik ve dans kansere karşı birleştiİçel Soroptimist Kulübü, 'Obezite ile Savaş' semineri düzenledi.Bisiklet durursa hayat dururTarsus Sev’in Robotik Takımı’na İki Ödül BirdenMobbing ve Hukuksal Boyutu Ele Alındı
 
 
 
 
Yazarlar
Yazarlar RSS Beslemesi
 
 
Gazete Manşetleri
 
Namaz Vakitleri
 
  • İmsak05:13
  • Güneş06:48
  • Öğlen12:36
  • İkindi15:41
  • Akşam18:04
  • Yatsı19:28
 
Anket
.
 
İddaa
 
Lig Puan Durumu
 
Takımlar
O
G
B
M
P
1
Galatasaray
9
6
1
2
19
2
Başakşehir
9
5
3
1
18
3
Kasımpaşa
9
6
0
3
18
4
Antalyaspor
9
5
1
3
16
5
Beşiktaş
9
4
3
2
15
6
Göztepe
9
5
0
4
15
7
Trabzonspor
8
4
1
3
13
8
Konyaspor
9
3
4
2
13
9
Ankaragücü
9
4
1
4
13
10
Malatyaspor
9
3
3
3
12
11
Alanyaspor
9
4
0
5
12
12
Sivasspor
9
2
4
3
10
13
Bursaspor
9
1
6
2
9
14
Kayserispor
9
2
3
4
9
15
Fenerbahçe
9
2
3
4
9
16
Çaykur Rizespor
9
1
5
3
8
17
Erzurum BB
8
1
2
5
5
18
Akhisar Bld.Spor
9
1
2
6
5
 
Şampiyonlar Ligi
 
UEFA Avrupa Ligi
 
Alt Lig
 
 
Tarihte Bugün
1600 - Osmanlı ordusu, Macaristan'ın Kanije Kalesi'ni fethetti.
1746 - New Jersey Koleji kuruldu. Bu okulun adı 1896 yılında Princeton Üniversitesi olarak değişecektir.
1784 - Rusya, Alaska'nın Kodiak Adası'nda bir koloni kurdu.
1836 - Sam Houston törenlerle Texas Cumhuriyeti'nin ilk cumhurbaşkanı oldu.
1919 - Amasya'da, Mustafa Kemal Paşa ile İstanbul Hükümeti'nin Bahriye Nazırı Salih Hulusi Kezrak arasında Amasya Protokolü imzalandı
1931 - Amerikalı mafya lideri Al Capone vergi kaçakçılığı gerekçesiyle 11 yıl hapis cezası aldı.
1937 - Tunceli bölgesinde 21 Mart gecesi başlayan ayaklanma bastırıldı. Dört yıl için çıkarılan Tunceli'nin İdaresi Hakkında Kanun, çeşitli eklerle 1947'ye kadar sürdü.
1938 - Chester Carlson fotokopiyi icat etti.
1947 - ABD yardımının ilk partisi İskenderun Limanı'na geldi. İlk malzemelerle İstanbul-Ankara karayolunun yapımına başlanacağı açıklandı.
1953 - Laos Fransa'dan bağımsızlığını ilan etti.
1957 - ABD Vietnam'da ilk zaiyatlarını verdi.
1962 - ABD Başkanı John F. Kennedy, Küba'da Sovyet füzeleri olduğunu açıkladı. Amerikan donanması Küba'yı ablukaya aldı. Füze krizi dünyayı nükleer savaş tehlikesiyle karşı karşıya bıraktı.
1964 - Jean-Paul Sartre Nobel Edebiyat Ödülünü kazandı ama ödülü geri çevirdi.
1967 - Apollo 7 uzay aracı Dünya yörüngesinde 163 kez döndükten sonra güvenli bir şekilde Atlantik Okyanusu'na indi.
1972 - THY'nin Truva uçağı Sofya'ya kaçırıldı. Bir gün sonra yolcuları serbest bırakan 4 hava korsanı Bulgaristan'a iltica etti.
1976 - Hak İşçi Sendikaları Konfederasyonu (Hak-İş) kuruldu.
1980 - Yönetmen Ömer Kavur'un filmi Yusuf ile Kenan Milano'da altın madalya aldı.
1983 - Batı Almanya ve Fransa'da 1 milyon 500 bin kişi nükler karşıtı protesto gösterisi yaptı.
1988 - Barış Manço'nun televizyon programı 7'den 77'ye TRT'de başladı.
1988 - Eski Diyarbakır Askeri Cezaevi İç güvenlik Komutanı Binbaşı Esat Oktay Yıldıran İstanbul'da öldürüldü.
1993 - Diyarbakır'ın Lice ilçesinde çıkan çatışmada Diyarbakır Jandarma Bölge Komutanı Tuğgeneral Bahtiyar Aydın şehit oldu. İlçede sokağa çıkma yasağı ilan edildi.
1997 - Kültür Bakanlığı, Oscara gidecek film olarak Eşkıyayı seçti.
2005 - Eurovision Şarkı Yarışması'nın 50. yılı şerefine Danimarka'da en iyi 14 şarkının yarıştığı bir yarışma yapıldı. İsveçli ABBA grubunun 1974 yılında yarışan Waterloo şarkısı birinci seçildi.
2009 - Windows 7 resmi olarak piyasaya çıktı.
 
Arşiv
 
Bumerang - Yazarkafe
 
Süper Loto
18.10.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu041625283639
 
On Numara
15.10.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu01081424253541464748495051535459606567737778
 
Sayısal Loto
20.10.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu082529314147
 
Şans Topu
17.10.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu061819262705
 
 
Kurumsal

İçerik

Gündem

Siyaset

Teknoloji